Eurobank: Συνεχίστηκε η ανάπτυξη του πραγματικού ΑΕΠ στην Ελλάδα το γ’ τρίμηνο

Σύμφωνα με τα στοιχεία των εθνικών λογαριασμών της ΕΛΣΤΑΤ, η ανοδική πορεία της ελληνικής οικονομίας συνεχίστηκε και το τρίτο τρίμηνο του 2025. Η Eurobank, στο δελτίο «7 Ημέρες Οικονομία», αναφέρει ότι ο πραγματικός ρυθμός μεγέθυνσης του ΑΕΠ έφτασε το 0,6% σε τριμηνιαία βάση και το 2,0% σε ετήσια, βελτιωμένος σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο.

Η διατήρηση θετικών ρυθμών ανάπτυξης θεωρείται κρίσιμη, καθώς η οικονομία εξακολουθεί να ανακτά τις απώλειες της κρίσης χρέους του 2010–2013. Παράλληλα, απαιτείται ενίσχυση της ανθεκτικότητας της χώρας απέναντι σε πιθανές διεθνείς αναταράξεις, μέσα από βελτίωση της ανταγωνιστικότητας και αύξηση της εθνικής αποταμίευσης.

Παρότι το πραγματικό ΑΕΠ παραμένει 14,8% χαμηλότερο από το ιστορικό υψηλό του 2007, το ΑΕΠ σε τρέχουσες τιμές έχει ξεπεράσει τα επίπεδα πριν από την κρίση, λόγω και των πληθωριστικών πιέσεων. Η άνοδος της οικονομικής δραστηριότητας προήλθε, υπό το πρίσμα της δαπάνης, κυρίως από τις επενδύσεις παγίων, τις καθαρές εξαγωγές και την ιδιωτική κατανάλωση.

Σε επίπεδο 9μήνου, η ανάπτυξη διαμορφώθηκε στο 2,0%, ελαφρώς χαμηλότερα από τις προβλέψεις της ΕΕ, του ΟΟΣΑ και του Μεσοπρόθεσμου (2,1%–2,2%). Ωστόσο, η Ελλάδα εξακολουθεί να κινείται ταχύτερα από τον μέσο όρο της ΕΕ-27 και της Ευρωζώνης, με τον 10ο υψηλότερο ρυθμό ανάπτυξης στην ΕΕ.

Παρά τη βελτίωση, το κατά κεφαλήν ΑΕΠ παραμένει στο 70% του αντίστοιχου της ΕΕ-27 για το 2024, από 93% το 2008—ένδειξη ότι απαιτείται πολυετής, σταθερή υπεραπόδοση για ουσιαστική σύγκλιση.

Στήριξη από κατανάλωση και ισχυρή επενδυτική επίδοση

Η ιδιωτική κατανάλωση συνέχισε να αποτελεί βασικό μοχλό της ανάπτυξης, σημειώνοντας άνοδο 2,4% σε ετήσια βάση, παρότι ο πληθωρισμός —στο 2,9% τον Νοέμβριο— εξακολουθεί να πιέζει τα διαθέσιμα εισοδήματα.

Καθοριστική ήταν η μεγάλη αύξηση των επενδύσεων παγίων (+12,8%), με σημαντική συμβολή από κατασκευές, μεταφορικό εξοπλισμό και έργα που συνδέονται με το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ). Σημαντική ώθηση έδωσαν και οι καθαρές εξαγωγές, καθώς οι εξαγωγές αυξήθηκαν και οι εισαγωγές μειώθηκαν, κυρίως λόγω χαμηλότερων τιμών πετρελαίου.

Αντιθέτως, η μεταβολή των αποθεμάτων είχε έντονα αρνητική επίδραση στο ΑΕΠ, αφαιρώντας 3,7 ποσοστιαίες μονάδες, λόγω παραγόντων που παραμένουν στατιστικά δύσκολα να αποσαφηνιστούν.

Παραμένει υψηλή η εξάρτηση από την κατανάλωση

Η συμβολή της κατανάλωσης στο ΑΕΠ παραμένει από τις μεγαλύτερες στην Ευρώπη —με μερίδιο άνω του 69% το 2025— στοιχείο που περιορίζει τη δυνατότητα αύξησης της αποταμίευσης και άρα της εγχώριας χρηματοδότησης επενδύσεων.

Θετικές ενδείξεις καταγράφονται στις επενδύσεις και στις εξαγωγές στο ενιάμηνο του 2025, όμως η Ελλάδα συνεχίζει να βρίσκεται πολύ κάτω από τον μέσο όρο της ΕΕ και της Ευρωζώνης ως προς το ποσοστό του ΑΕΠ που κατευθύνεται σε επενδυτικές δαπάνες. Η ανάγκη ενίσχυσης του κεφαλαίου—μετά από μία δεκαετία υποεπένδυσης—παραμένει ιδιαίτερα έντονη.

Στο ίδιο πλαίσιο, το έλλειμμα στο ισοζύγιο αγαθών παραμένει υψηλό (€25 δισ., 13,5% του ΑΕΠ), περιορίζοντας το παραγόμενο εισόδημα και καταδεικνύοντας το έλλειμμα διαρθρωτικής ανταγωνιστικότητας.

Κλαδικές επιδόσεις: Πρωταγωνιστές οι κατασκευές

Η ανάλυση της Ακαθάριστης Προστιθέμενης Αξίας δείχνει ισχυρές επιδόσεις σε συγκεκριμένους τομείς:

-Κατασκευές: +25,6% YoY, η σημαντικότερη συμβολή στην ανάπτυξη.

-Δημόσια διοίκηση, εκπαίδευση & υγεία: +6,7% YoY.

-Χρηματοπιστωτικές δραστηριότητες: +5,9% YoY, λόγω ενίσχυσης των τραπεζικών μεγεθών.

-Ενημέρωση & επικοινωνία: +3,3% YoY.

-Αγροτικός τομέας: +3,1% YoY.

-Βιομηχανία και λοιπές δραστηριότητες του δευτερογενή τομέα: +1,7% YoY.

Η αγορά ακινήτων έδειξε σημάδια επιβράδυνσης, ενώ κλάδοι συνδεδεμένοι με τουρισμό και ψυχαγωγία παρουσίασαν αξιοσημείωτη άνοδο.

Αγορά εργασίας: Πτώση της ανεργίας, άνοδος της απασχόλησης

Το ποσοστό ανεργίας υποχώρησε στο 8,2%, με την απασχόληση να αυξάνεται κατά 79 χιλ. άτομα σε σχέση με έναν χρόνο πριν. Ωστόσο, η απασχόληση παραμένει χαμηλότερη από τα επίπεδα πριν από την κρίση του 2008.

Μείωση καταγράφηκε στους μακροχρόνια ανέργους, αν και το ποσοστό τους αυξήθηκε στο 58,7%. Στις περισσότερες περιφέρειες η ανεργία μειώθηκε, με το Νότιο Αιγαίο να καταγράφει το χαμηλότερο ποσοστό (1,9%) και τη Δυτική Μακεδονία το υψηλότερο (16,5%).

Παραγωγικότητα: Αργή αλλά θετική τάση

Η παραγωγικότητα της εργασίας ενισχύθηκε τόσο ανά απασχολούμενο (+1,0%) όσο και ανά ώρα εργασίας (+2,5%) σε ετήσια βάση. Ωστόσο, παραμένει αισθητά χαμηλότερη από τα επίπεδα πριν από την κρίση, γεγονός που αναδεικνύει την ανάγκη για επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις.

Συμπέρασμα

Η ελληνική οικονομία εξακολουθεί να καταγράφει επιδόσεις καλύτερες από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης, με την ανάπτυξη να διατηρείται κοντά στο 2%. Η προώθηση των έργων του ΤΑΑ συμβάλλει θετικά, όμως η ισχυρή εξάρτηση από την κατανάλωση και το χαμηλό επίπεδο επενδύσεων εξακολουθούν να αποτελούν διαχρονικές προκλήσεις.

Η συνέχιση της αναπτυξιακής πορείας απαιτεί ταχύτερη υλοποίηση μεταρρυθμίσεων και πιο αποτελεσματική αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων, ώστε να ενισχυθεί η παραγωγικότητα, η ανταγωνιστικότητα και η σύγκλιση των εισοδημάτων με την ΕΕ.