Γιάννης κερνάει, Γιάννης πίνει και οι υπουργοί τον χάζευαν;

Μία ανώνυμη καταγγελία στην Αρχή για το Ξέπλυμα Μαύρου Χρήματος, που έκανε λόγο για πάρτι 75 εκατ. ευρώ, περίπου,  οδήγησε στην έρευνα του Χαράλαμπου Βουρλιώτη, ο οποίος προ ολίγων ημερών δέσμευσε όλη την περιουσία και τους τραπεζικούς λογαριασμούς του πρόεδρου της ΓΣΕΕ Γιάννη Παναγόπουλου και άλλων έξι προσώπων.

Του Μιχάλη Κωτσάκου

Σύμφωνα με πηγές της Αρχής από την έρευνα έχει ήδη τεκμηριωθεί μία «μαύρη τρύπα» σε αυτά τα 75 εκατ., η οποία ξεπερνά τα 2 εκατομμύρια ευρώ, τα οποία αναφέρεται πως διοχετεύθηκαν μέσω ύποπτων συμβάσεων και μελετών. Όπως αναφέρεται, η μεθοδολογία περιελάμβανε ένα σύστημα απευθείας αναθέσεων, σεμινάρια που ελέγχεται εάν πραγματοποιούνταν και αναλήψεις μετρητών που ξεπερνούν το 1,5 εκατομμύριο ευρώ. Στο πόρισμα της Αρχής, που έχει διαβιβαστεί στον εισαγγελέα με ενδείξεις για τα κακουργήματα της υπεξαίρεσης και της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, εμπλέκονται ακόμη έξι εταιρείες για τις οποίες έχει διαταχθεί δέσμευση λογαριασμών τους, ενώ η δέσμευση αφορά και δύο ακίνητα των ελεγχόμενων προσώπων.

Σύμφωνα με το πόρισμα του επίτιμου εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, Χαράλαμπου Βουρλιώτη, τα συγκεκριμένα κονδύλια προορίζονταν για την επιμόρφωση ανέργων και εργαζομένων, με στόχο τη διευκόλυνση της επανένταξής τους στην αγορά εργασίας. Μεγάλα τμήματα των κονδυλίων διοχετεύονταν με απευθείας αναθέσεις σε εταιρείες χωρίς την κατάλληλη τεχνογνωσία και υποδομή, με αποτέλεσμα τα προγράμματα, είτε να μην υλοποιούνται, είτε να γίνονται με ελλιπή τρόπο.

Επιπλέον, σύμφωνα με το πόρισμα, οι διαδικασίες για δημόσιους διαγωνισμούς παρακάμπτονταν συστηματικά. Ορισμένες από τις συμβάσεις δεν αναρτήθηκαν στο σύστημα διαφάνειας, ενώ μεγάλα ποσά κατέληγαν σε προσωπικούς λογαριασμούς εμπλεκόμενων προσώπων, ή στις εταιρείες που δήθεν αναλάμβαναν τα προγράμματα, χωρίς να παρέχουν τις αντίστοιχες υπηρεσίες. Επίσης η έρευνα έδειξε ότι ορισμένες από τις εταιρείες δεν παρουσίαζαν καμία άλλη επιχειρηματική δραστηριότητα, δεν είχαν υλικοτεχνική υποδομή, ούτε προσωπικό, ενώ για να παρουσιάζουν ρευστότητα, διοχετεύονταν κεφάλαια από τη μία στην άλλη. Άρα, κατέληξε η Αρχή πως «φέρονται να είναι εταιρείες-οχήματα».

Ήδη, η Αρχή έχει παραδώσει τον φάκελο στις εισαγγελικές αρχές, οι οποίες ξεκίνησαν ποινική έρευνα. Όλοι οι εμπλεκόμενοι, συμπεριλαμβανομένου του Γιάννη Παναγόπουλου, έχουν δεσμευμένους λογαριασμούς, ενώ ελέγχονται και ακίνητα και άλλα περιουσιακά στοιχεία. Η έρευνα ξεκίνησε μετά από καταγγελία εντός της ΓΣΕΕ, καθώς τα κονδύλια περνούσαν μέσω των τριών Ινστιτούτων της Συνομοσπονδίας, που είχαν την ευθύνη για την απορρόφηση των εθνικών και ευρωπαϊκών πόρων και την εκπαίδευση ανέργων και εργαζομένων. Ο Γιάννης Παναγόπουλος, με την ιδιότητα του προέδρου της ΓΣΕΕ είναι επικεφαλής τριών κέντρων και Ινστιτούτων Επαγγελματικής Κατάρτισης.

Σύμφωνα με τους ελεγκτές υπάρχουν ενδείξεις ότι ο γνωστός συνδικαλιστής προέβη στην υπεξαίρεση χρηματικών κεφαλαίων που προέρχονταν από επιχορηγήσεις και επιδοτήσεις του ελληνικού Δημοσίου και της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ο ίδιος ο κ. Παναγόπουλος από την πρώτη στιγμή κάνει λόγο ότι είναι αθώος, ενώ στη συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε προχθές Πέμπτη δεν έδωσε ούτε ένα στοιχείο που να αποδεικνύει την αθωότητα του. Τουναντίον επέλεξε να επιτεθεί στον κ. Βουρλιώτη. Ο πρόεδρος της ΓΣΕΕ αρκέστηκε να πει πως «δεν είναι η πρώτη φορά που βρίσκομαι στο στόχαστρο συκοφαντών ούτε η πρώτη φορά που καλούμαι να αποκρούσω αβάσιμες και ανυπόστατες κατηγορίες. Το θλιβερό στην υπόθεση αυτή είναι ότι στο πρόσωπό μου δέχονται για μια ακόμα φορά ισχυρό πλήγμα τα συνδικάτα και η δράση τους. Όπως στην άλλη στημένη υπόθεση για τα ναυπηγεία Σκαραμαγκά η δικαιοσύνη ομόφωνα αποφάσισε για την αθωότητά μου, είμαι σίγουρος ότι το ίδιο θα συμβεί και με τη νέα. Ας κρύβονται και ας φοβούνται οι συκοφάντες και να είναι σίγουροι ότι θα προσφύγω στα εθνικά και ευρωπαϊκά δικαστήρια».

Ο οικονομικός εισαγγελέας

Το πόρισμα Βουρλιώτη, αλλά και συνολικά ο φάκελος έχει αποσταλεί στον οικονομικό εισαγγελέα, ο οποίος εστιάζει στα πρόσωπα και τις εταιρείες που του έστειλε η Αρχή, αναζητώντας τη ροή χρήματος. Σκοπός του είναι να διαπιστώσει εάν οι υπόνοιες του πορίσματος στοιχειοθετούν ισχυρές ενδείξεις για την άσκηση των διώξεων. Ωστόσο, και η Αρχή για το Ξέπλυμα μαύρου χρήματος συνεχίζει τη δική της έρευνα. Τώρα πια περνά σε ένα επόμενο επίπεδο, βάζοντας στο κάδρο συγκεκριμένα πρόσωπα του στενού περιβάλλοντος των ήδη εμπλεκομένων, αλλά και νέες εταιρείες που φέρονταν να λειτουργούσαν περιφερειακά, ως δορυφόροι, χωρίς να τηρούν τις προϋποθέσεις για να αναλαμβάνουν τέτοια προγράμματα. Χωρίς δηλαδή να έχουν γραφεία, εξοπλισμό, τεχνολογική υποδομή και υπαλλήλους.

Όμως την ίδια ώρα οι συνδικαλιστικοί αντίπαλοι του Γιάννη Παναγόπουλου βάζουν στο κάδρο των ευθυνών και υπουργούς. Για παράδειγμα η ΔΑΚΕ (συνδικαλιστική οργάνωση της Νέας Δημοκρατίας) σε ανακοίνωση που εξέδωσαν τα ηγετικά στελέχη, οι Νίκος Κιουτσούκης και Ευθύμης Θεοχάρης, «καρφώνουν» τη νυν υπουργό Εργασίας Νίκη Κεραμέως, όπως και τους προηγούμενους Γιάννη Βρούτση και Κωστή Χατζηδάκη: «Καιρός να τελειώσει το θέατρο. Η Νέα Δημοκρατία και οι υπουργοί της είχαν άριστη και διαρκή συνεργασία με τον πρόεδρο Παναγόπουλο και από κοινού καθόρισαν την πολιτική του Υπουργείου Εργασίας και τη στάση της ΓΣΕΕ. Η πραγματικότητα είναι σκληρή. Τυπικά ο πρόεδρος ήταν στο ΠΑΣΟΚ. Ουσιαστικά ήταν στη Νέα Δημοκρατία. Στο Υπουργείο Εργασίας, με την κα Στρατινάκη σε ρόλο μόνιμου συνδέσμου με τη ΓΣΕΕ, τρεις υπουργοί Βρούτσης, Χατζηδάκης, Κεραμέως συνεργάστηκαν υποδειγματικά με τον πρόεδρο Παναγόπουλο, σχεδιάζοντας πολιτικές σαν να μην υπήρχε καμία απολύτως ιδεολογική ή θεσμική απόσταση. Η τότε ηγετική ομάδα της ΔΑΚΕ είχε ενημερώσει όλους για τα κακώς κείμενα στη ΓΣΕΕ και στο ΙΝΕ. Ο τότε πρόεδρος της ΔΑΚΕ, ως Γραμματέας του ΙΝΕ ΓΣΕΕ, κατήγγειλε τη λανθασμένη κατεύθυνση του ΙΝΕ, ακόμη και σχέδια επένδυσης ενός εκατομμυρίου ευρώ σε Fund από τον πρόεδρο. Πρότεινε τη δημιουργία αντιπροσωπευτικού προεδρείου, ώστε καμία παράταξη να μην έχει πλειοψηφία στο ΙΝΕ. Η πρόταση συζητήθηκε επίσημα στο Διοικητικό Συμβούλιο της ΓΣΕΕ. Όλοι όμως «στρογγύλεψαν τις γωνίες», επιλέγοντας τη διαχείριση θέσεων και ισορροπιών. Η τότε διοίκηση της ΔΑΚΕ αρνήθηκε θέσεις και προνόμια για να προστατεύσει την τριτοβάθμια οργάνωση. Συκοφαντηθήκαμε. Λοιδορηθήκαμε. Σήμερα όμως υπάρχει απόλυτη δικαίωση. Καμία δικαίωση, όμως, δεν υπάρχει για την κυβέρνηση και τους υπουργούς της Νέας Δημοκρατίας που αγκάλιασαν τον πρόεδρο Παναγόπουλο επειδή εξυπηρετούσε καταστάσεις … και πολέμησαν τη ΔΑΚΕ επειδή έλεγε αλήθειες».

Στην ίδια ρότα κινήθηκε και το ΚΚΕ, το οποίο μέσω του ΠΑΜΕ είχε καταγγείλει ουκ ολίγες φορές τον Γιάννη Παναγόπουλο. Μάλιστα ο Περισσός κάνει λόγο για συνδικαλιστική μαφία, ενώ μεταξύ άλλων τονίζει ότι «αποκαλύπτεται ο βρώμικος ρόλος της ηγεσίας της ΓΣΕΕ σε βάρος των εργατικών δικαιωμάτων και η συνδιαλλαγή της με τις εκάστοτε κυβερνήσεις συνδέεται και με ισχυρούς μηχανισμούς εξαγοράς και με τη “φάμπρικα” που είχε στηθεί με τα κονδύλια τα οποία υποτίθεται ότι αφορούν την επιμόρφωση των εργαζομένων, αλλά στην πράξη αξιοποιούνται για τη διαμόρφωση πλαστών, νόθων συσχετισμών στα συνδικάτα του ιδιωτικού τομέα».

Η κυβερνητική εμπλοκή

Μόλις έσκασε η βόμβα για την δέσμευση των περιουσιακών στοιχείων του Γιάννη Παναγόπουλου, αίφνης παραιτήθηκε η Άννα Στρατινάκη από τη θέση της υποδιοικήτριας της Ανεξάρτητης Αρχής Ελέγχου της Αγοράς, που εντάσσεται στο πεδίο του Συνηγόρου του Καταναλωτή. Η παραίτηση της έγινε για λόγους υγείας, όπως η ίδια ανακοίνωσε, όμως βρέθηκε στο μάτι του κυκλώνα, καθώς ο σύντροφος της, Ανδρέας Γεωργίου πρωτοστατούσε στις δουλειές με τον Γιάννη Παναγόπουλο και τα κονδύλια που προορίζονταν για την κατάρτιση των ανέργων. Ας μην ξεχνάμε ότι η κ. Στρατινάκη έχει χαρακτηριστεί ως «ισόβια γραμματέας του υπουργείου Εργασίας»

Το θέμα με την διαχείριση των κονδυλίων για την κατάρτιση των ανέργων ξέφυγε από κάθε έλεγχο μετά την δήλωση της κ. Στρατινάκη, όπου έδειξε τους υπουργούς. Η ίδια ξεκαθάρισε ότι δεν έχει εμπλοκή στο σκάνδαλο, καθώς πέραν των εισηγήσεων της δεν είχε δικαίωμα υπογραφής: «Δεν είχα καμία αρμοδιότητα στη διαχείριση των κονδυλίων για την κατάρτιση από τον Δεκέμβριο του 2021 έως και την αποχώρηση μου από τη θέση του Γενικού Γραμματέα Εργασιακών Σχέσεων τον Αύγουστο του 2024. Για δε το προγενέστερο διάστημα, ήτοι από τον Αύγουστο του 2019 έως τον Δεκέμβριο του 2021 είχα αποκλειστικά εισηγητικό πάντα ρόλο ως προς τη στρατηγική αξιοποίησης των κονδυλίων, τη δε τελική απόφαση και υπογραφή είχε πάντα ο εκάστοτε Υπουργός Εργασίας».

Μάλιστα το θέμα άρχισε να ξεφεύγει, όταν έγινε γνωστό ότι η Κομισιόν δεν συμφωνούσε με την διαδικασία που προχωρούσαν οι αναθέσεις, ούτε και το Ελεγκτικό Συνέδριο. Και τότε με νομοθετικές παρεμβάσεις της Υπουργού Εργασίας Νίκης Κεραμέως και του Αναπληρωτή Υπουργού Νίκου Παπαθανάση σχετικά με την χρηματοδότηση των προγραμμάτων κατάρτισης, δεν σταμάτησε κανένα πρόγραμμα. Η  κυβέρνηση διαβεβαιώνει πως όλες οι μεταφορές των έργων κατάρτισης ήταν πλήρως ευθυγραμμισμένες με το εθνικό και το ενωσιακό δίκαιο. Όμως εδώ υπάρχουν ερωτηματικά, καθώς σύμφωνα με δικαστικές πηγές αυτή η μεταφορά κονδυλίων από το ΕΣΠΑ σε εθνικούς πόρους για να μην χαθούν τα χρήματα προκαλεί πολλά ερωτηματικά.

Η οπτική της κυβέρνησης για την υπόθεση Παναγόπουλου είναι πως πρόκειται για διαγωνισμό για τον οποίον είχε την απόλυτη ευθύνη το Ινστιτούτο Εργασίας της ΓΣΕΕ και δεν βαραίνει την Κυβέρνηση, ο τρόπος με τον οποίον έτρεχαν τα εκπαιδευτικά προγράμματα και τις σχετικές διαδικασίες οι φορείς. Ειδικά για τον πρόεδρο της ΓΣΕΕ, Γιάννη Παναγόπουλο, που αποτελεί το κεντρικό πρόσωπο της υπόθεσης καθώς ερευνάται για υπεξαίρεση και έχουν δεσμευθεί οι λογαριασμοί του από την Αρχή για το Ξέπλυμα μαύρου χρήματος, η κυβέρνηση τονίζει ότι ο πρόεδρος της ΓΣΕΕ ελέγχεται για το εάν υλοποίησε τα προγράμματα που ανέλαβε κατά το γράμμα του νόμου.

«Δεν έγιναν παρατυπίες»

Η υπουργός Εργασίας, Νίκη Κεραμέως, από την πλευρά της, απέρριψε τις αιτιάσεις περί παρατυπιών στη διαχείριση των εκπαιδευτικών προγραμμάτων, ενώ αναφερόμενη στην έρευνα για τον Γιάννη Παναγόπουλο σημείωσε ότι «οι κατηγορίες αφορούν φυσικό πρόσωπο και όχι τη ΓΣΕΕ ως θεσμικό εταίρο», επισημαίνοντας ότι η εισαγγελική έρευνα δεν συνδέεται με τη θεσμική συνεργασία που διατηρεί διαχρονικά η πολιτεία με τους κοινωνικούς εταίρους σε θέματα κατάρτισης και επαναλαμβάνοντας ότι η υπόθεση πρέπει να διερευνηθεί πλήρως.

Η κ. Κεραμέως υποστήριξε ότι κατά τα έτη 2021 και 2022 είχαν εγκριθεί προγράμματα κατάρτισης με καταληκτική προθεσμία υλοποίησης το τέλος του 2023, ωστόσο επειδή αρκετά από αυτά δεν ολοκληρώθηκαν εγκαίρως, παρότι το Δημόσιο είχε ήδη αναλάβει νομικές δεσμεύσεις, και προκειμένου να αποφευχθούν πιθανές νομικές διεκδικήσεις κατά του ελληνικού κράτους, κρίθηκε απαραίτητο να δοθεί παράταση στα συγκεκριμένα έργα. Σύμφωνα με την υπουργό, η τότε ηγεσία του υπουργείου κινήθηκε θεσμικά, προσφεύγοντας στο Ελεγκτικό Συνέδριο για την παράταση των προγραμμάτων, προβλέποντας ότι η χρηματοδότηση θα προερχόταν από πόρους του ΕΣΠΑ. Παράλληλα, λόγω του μεγάλου αριθμού έργων, ξεκίνησε διαπραγμάτευση με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία κατέληξε σε συμφωνία βάση της οποίας ένα μέρος των προγραμμάτων θα εντασσόταν στο ΕΣΠΑ 2021-2027, ενώ τα υπόλοιπα θα καλύπτονταν από εθνικούς πόρους.

Ο δε κ. Παπαθανάσης τόνισε πως τα «14 προγράμματα κατάρτισης ανέργων μεταφέρθηκαν με τη σύμφωνη γνώμη της Ε.Ε. σε νέα προγραμματική περίοδο και συνεχίστηκε η κοινοτική χρηματοδότηση». Βέβαια υπάρχουν ερωτηματικά, καθώς σε κάποιο μέρος της επίσημης δήλωσης του ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών υποστήριξε ότι «δεν κάνουμε εμείς τον διαγωνισμό. Σε κάθε περίπτωση οι πληρωμές γίνονται εφόσον ελεγχθεί η όλη διαδικασία από τις αρμόδιες αρχές και πληρούνται οι όροι της νομιμότητας». Το ζήτημα είναι εάν όντως έγιναν οι έλεγχοι και πληρώθηκαν τα χρήματα; Ποιος έκανε αυτούς τους ελέγχους; Και το κυριότερο ο ελεγκτικός φορέας τι έχει να πει τώρα που αποκαλύφθηκαν από την Αρχή Ξεπλύματος Μαύρου Χρήματος η οργιώδης αυτή διαδικασία με τους διαγωνισμούς και τις αναθέσεις;

Την ίδια ώρα η αντιπολίτευση καταγγέλλει τις συγκεκριμένες νομοθετικές παρεμβάσεις, τόσο της κ. Κεραμέως, όσο και του κ. Παπαθανάση. Εδώ να σημειωθεί ότι η υπουργική διάταξη των δύο συναρμόδιων υπουργών ήταν κόντρα σε απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου για τα Κέντρα Επαγγελματικής Κατάρτισης. Επίσης υπήρξε κι ένα αρχικό «όχι» από την Ευρωπαϊκή Ένωση, που όριζε να προχωρήσουν τα προγράμματα κατάρτισης, αρκεί αυτό να μη γίνει με ελληνικό χρήμα, αλλά με ευρωπαϊκό.

Ανησυχία στο Μαξίμου

Η αλήθεια είναι ότι μετά τις αποκαλύψεις για τους διαγωνισμούς σχετικά με τα προγράμματα επαγγελματικής κατάρτισης και τις έρευνες της Δικαιοσύνης που ψάχνει από την αρχή όλο το σύστημα διανομής των κονδυλίων, υπήρξε έντονη κινητοποίηση στο Μαξίμου.

Μάλιστα δεν ήταν λίγοι εντός του πρωθυπουργικού μεγάρου που εξέφρασαν την δυσαρέσκεια τους, υποστηρίζοντας ότι κακώς δεν αντέδρασαν άμεσα οι υπουργοί στα όσα είδαν το φως της δημοσιότητας αφήνοντας υπόνοιες συγκάλυψης ή ότι άλλο. Μάλιστα διατυπώθηκε η απορία για το εάν ασχολήθηκαν οι υπουργοί με το να ελέγξουν εάν όντως τα χρήματα πήγαν για το σκοπό για τα οποία οι ίδιοι είχαν υπογράψει.

Το «σκάνδαλο Παναγόπουλου» είναι βέβαιο ότι θα έχει ουρά, καθώς οι περισσότεροι από τους γνώστες της αγοράς αμφιβάλλουν εάν όντως η ΓΣΕΕ και το Ινστιτούτο της διαχειρίστηκαν μόνοι τους αυτό το κολοσσιαίο ποσό των 75 εκατομμυρίων ευρώ. Όταν όλοι γνωρίζουν πως ούτε ένα ευρώ δεν ξεφεύγει από το… ασφυκτικό πρέσινγκ του Επιτελικού Κράτους.