Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» ανησυχεί την Τουρκία – Βλέπουν άξονα Ελλάδας και Ισραήλ απέναντι στην Άγκυρα

Έντονο ενδιαφέρον αλλά και εμφανή ανησυχία προκαλεί στην Τουρκία η νέα αμυντική συμφωνία Ελλάδας και Ισραήλ για την «Ασπίδα του Αχιλλέα», με αναλυτές και μέσα ενημέρωσης της γειτονικής χώρας να υποστηρίζουν ότι η εμβάθυνση της συνεργασίας Αθήνας και Τελ Αβίβ έχει ως βασικό σημείο αναφοράς την Άγκυρα.

Η συμφωνία, ύψους 3 δισ. ευρώ, υπεγράφη τη Δευτέρα και αφορά την ανάπτυξη της πολυεπίπεδης ελληνικής αμυντικής ομπρέλας. Σύμφωνα με όσα μετέδωσε από την Κωνσταντινούπολη ο ανταποκριτής του ΣΚΑΪ, Μανώλης Κωστίδης, στην Τουρκία η «Ασπίδα του Αχιλλέα» παρουσιάζεται ως τμήμα μιας νέας γραμμής ασφαλείας στην Ανατολική Μεσόγειο.

Ο πολιτικός αναλυτής Ογτιούν Ορχάν, μιλώντας στο Haber Turk, εκτίμησε ότι η ολοένα στενότερη συνεργασία Ελλάδας και Ισραήλ δεν οικοδομείται τόσο πάνω σε ένα κοινό πολιτικό ιδεώδες, όσο σε μια κοινή αντίληψη για τις περιφερειακές απειλές.

Κατά την άποψή του, ακόμη και αν στην τελευταία συμφωνία δεν υπήρξε ρητή αναφορά στην Τουρκία, ο Μπενιαμίν Νετανιάχου είχε κατά το παρελθόν συνδέσει ευθέως τις επαφές του με ηγέτες της Ελλάδας και της Κυπριακής Δημοκρατίας με τον ρόλο της Άγκυρας στην περιοχή. Ο ίδιος ενέταξε σε αυτό το πλαίσιο την πολιτική του Ισραήλ στο Κυπριακό, τις κινήσεις στον τομέα της ασφάλειας, τη συμφωνία με την Ελλάδα, αλλά και τις εξελίξεις στη Συρία.

Η καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Beykent, Ετζέ Μπαμπάν, σημείωσε ότι Ελλάδα, Κυπριακή Δημοκρατία και Ισραήλ αναπτύσσουν εδώ και χρόνια, μέσω διμερών και τριμερών σχημάτων, μια στρατηγική εταιρική σχέση που αφορά τόσο την αντιμετώπιση απειλών όσο και την αξιοποίηση περιφερειακών ευκαιριών.

Όπως εκτίμησε, η «Ασπίδα του Αχιλλέα» δεν πρέπει να εξετάζεται αποκλειστικά ως σύστημα αεράμυνας και αντιπυραυλικής προστασίας. Εμπεριέχει, επίσης, σημαντικές πτυχές μεταφοράς τεχνολογίας και τεχνογνωσίας, οι οποίες ενισχύουν τη στρατηγική συνεργασία των δύο χωρών και διαμορφώνουν μια νέα αρχιτεκτονική ασφαλείας στην Ανατολική Μεσόγειο. Η ίδια συνέδεσε τις κινήσεις αυτές και με την ενεργειακή ασφάλεια της περιοχής.

Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και το Sozcu TV, το οποίο υποστήριξε ότι η συμφωνία στρέφεται ουσιαστικά προς την πλευρά της Τουρκίας. Η παρουσιάστρια Οζλέμ Γκιουρές χαρακτήρισε ιδιαίτερα σημαντικό το ύψος του πακέτου και εκτίμησε ότι η ελληνοϊσραηλινή συνεργασία μπορεί να εξελιχθεί σε ακόμη μεγαλύτερη πρόκληση για την Άγκυρα, γι’ αυτό και πρέπει να παρακολουθείται στενά.

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του τουρκικού σταθμού, η Ελλάδα υπέγραψε στο Τελ Αβίβ το αμυντικό πακέτο που διαπραγματευόταν επί μακρόν με το Ισραήλ. Η συμφωνία προβλέπει την ένταξη προηγμένων πυραυλικών και ραντάρ συστημάτων στις Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις.

Το σχέδιο περιλαμβάνει τέσσερις επιμέρους συμφωνίες για συστήματα μικρού, μεσαίου και μεγάλου βεληνεκούς, καθώς και συμπληρωματική σύμβαση ύψους 9 εκατ. ευρώ για σύστημα αντιμετώπισης μη επανδρωμένων αεροσκαφών.

Το Sozcu TV αναφέρθηκε ακόμη στις ελληνικές αμυντικές δαπάνες, οι οποίες αντιστοιχούν στο 3,5% του ΑΕΠ και βρίσκονται αισθητά πάνω από τον μέσο όρο του ΝΑΤΟ. Παρουσίασε, παράλληλα, τη συμφωνία με το Ισραήλ ως τον σημαντικότερο έως τώρα κρίκο του ελληνικού εξοπλιστικού προγράμματος των 28 δισ. ευρώ, το οποίο εκτείνεται έως το 2036.

Το τουρκικό δίκτυο συνέδεσε την «Ασπίδα του Αχιλλέα» με την προμήθεια των μαχητικών F-35 από τις Ηνωμένες Πολιτείες και των νέων φρεγατών από τη Γαλλία και την Ιταλία, υποστηρίζοντας ότι η Αθήνα επιδιώκει να μεταβάλει την ισορροπία δυνάμεων στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο. Υπενθύμισε, επίσης, τη λειτουργία του ελληνοϊσραηλινού κέντρου αεροπορικής εκπαίδευσης και την προηγούμενη αγορά πυραυλικών συστημάτων αξίας 650 εκατ. ευρώ.

Ιδιαίτερη έμφαση στη μεταφορά ισραηλινής τεχνογνωσίας έδωσε και η Hurriyet. Η εφημερίδα υποστήριξε ότι η Ελλάδα απέκτησε την «Ασπίδα του Αχιλλέα» εν μέσω των ελληνοτουρκικών διαφορών για την υφαλοκρηπίδα και τις αποκαλούμενες από την Άγκυρα «γκρίζες ζώνες», εξασφαλίζοντας ταυτόχρονα πρόσβαση σε κρίσιμα στοιχεία της ισραηλινής τεχνολογίας.

Η πολιτική αναλύτρια της Hurriyet, Νιλγκιούν Τεκφιντάν Γκιουμούς, επισήμανε ότι η Αθήνα προτίμησε τη συνεργασία με το Ισραήλ αντί ευρωπαϊκών εταιρειών, στο πλαίσιο της προσπάθειας διαμόρφωσης ενός άξονα στην Ανατολική Μεσόγειο μαζί με την Κυπριακή Δημοκρατία, την οποία η ίδια αποκάλεσε με τον πάγιο τουρκικό όρο «ελληνοκυπριακή διοίκηση».

Η ίδια παρέπεμψε στις διαφορές Ελλάδας και Τουρκίας για την υφαλοκρηπίδα, τα χωρικά ύδατα, τον εναέριο χώρο, τη γραμμή FIR και τις λεγόμενες «γκρίζες ζώνες», σημειώνοντας ότι η συμφωνία προχωρά παρά το κλίμα των «ήρεμων νερών».

Κατά τη Hurriyet, καθοριστική παράμετρος της συμφωνίας αποτελεί η παραχώρηση στην Ελλάδα του πηγαίου κώδικα των οπλικών συστημάτων. Εφόσον ο ισχυρισμός αυτός επιβεβαιωθεί, οι Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις θα μπορούν να πραγματοποιούν απευθείας τροποποιήσεις και αναβαθμίσεις στο σχετικό λογισμικό.