Κεφαλογιάννης: Η διαχείριση φυσικών καταστροφών δεν αποτελεί «πολιτική μιας χρήσης», αλλά πολιτική διάρκειας

Ο υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Γιάννης Κεφαλογιάννης, υπογράμμισε ότι η διαχείριση φυσικών καταστροφών «δεν είναι πολιτική μιας χρήσης, αλλά πολιτική διάρκειας», κατά την ολοκλήρωση της συζήτησης για το νομοσχέδιο «Ενεργή Μάχη», το οποίο εγκρίθηκε «κατά πλειοψηφία» από την Ολομέλεια.

Ο υπουργός παρουσίασε μια συνολική μεταρρύθμιση του εθνικού συστήματος πρόληψης και απόκρισης σε δασικές πυρκαγιές και άλλες φυσικές ή τεχνολογικές καταστροφές, τονίζοντας ότι στόχος δεν είναι η κομματική αντιπαράθεση, αλλά η δημιουργία ενός σταθερού και λειτουργικού πλαισίου προστασίας. Όπως είπε, το νομοσχέδιο δεν είναι προϊόν κλειστής διαδικασίας, αλλά «μία άσκηση θεσμικής ωριμότητας και ειλικρινούς διάθεσης να διαμορφωθεί ένας κοινός τόπος».

Κεντρικό στοιχείο της μεταρρύθμισης είναι η θεσμοθέτηση για πρώτη φορά ενός ολοκληρωμένου Συστήματος Διοίκησης Συμβάντων (Incident Command System), με ενιαία επιχειρησιακή γλώσσα, σαφείς ρόλους και κέντρα διαχείρισης κρίσεων σε επιχειρησιακό και περιφερειακό επίπεδο. Στόχος, όπως είπε, είναι «να περάσουμε από τον κατακερματισμό στη διαλειτουργικότητα, από τον αυτοσχεδιασμό στη διαδικασία».

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στη θεσμοθετημένη αποτίμηση μεγάλων καταστροφών. Προβλέπονται Ειδικές Επιστημονικές Επιτροπές Αξιολόγησης και ετήσιος απολογισμός της αντιπυρικής περιόδου με συγκεκριμένους δείκτες, από τους χρόνους απόκρισης μέχρι την αποτελεσματικότητα των προληπτικών παρεμβάσεων. «Μια ιδιαίτερα μεγάλη δασική πυρκαγιά δεν μπορεί να κλείνει με μια πολιτική αντιπαράθεση», υπογράμμισε, εξηγώντας ότι οι ειδικοί θα αναλύουν αιτίες και χειρισμούς, με τα συμπεράσματα να δημοσιοποιούνται και να αποστέλλονται στη Βουλή.

Ο κ. Κεφαλογιάννης παρουσίασε επίσης το Δεκαετές Στρατηγικό Σχέδιο Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Δασικών Πυρκαγιών, που εισάγει μακροπρόθεσμο σχεδιασμό με ανάλυση κινδύνου ανά Περιφέρεια και Δήμο, ψηφιακή χαρτογράφηση κρίσιμων υποδομών και στοχευμένες παρεμβάσεις. Όπως είπε, ο κύκλος διαχείρισης μιας καταστροφής «δεν θα εξαρτάται από μία συγκυριακή πίεση ενός δύσκολου καλοκαιριού».

Στο πεδίο της επιστημονικής τεκμηρίωσης, ενισχύεται η Εθνική Βάση Δεδομένων, δημιουργείται Μονάδα Επιχειρησιακής Μετεωρολογίας στο ΕΣΚΕΔΙΚ και συγκροτείται Επιτροπή Εκτίμησης Πλημμυρικού Κινδύνου, η οποία θα μπορεί να ελέγχει επί τόπου αν τα έργα πρόληψης υλοποιούνται. «Χρειάζονται δεδομένα, ανάλυση δεδομένων και αξιοποίησή τους», σημείωσε χαρακτηριστικά.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στην Τοπική Αυτοδιοίκηση, με νέα Επιτροπή Αξιολόγησης έργων πρόληψης και δυνατότητα επικουρικής αδειοδότησης από τη Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας για μικρούς νησιωτικούς και ορεινούς δήμους. Παράλληλα, το ΤΕΕ θα μπορεί να αναλαμβάνει υποστηρικτικά καθήκοντα ωρίμανσης και υλοποίησης έργων, ώστε – όπως είπε – «να μην μένουν πίσω οι δήμοι που δεν διαθέτουν επαρκείς τεχνικές υπηρεσίες».

Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει επίσης ρυθμίσεις για την Πυροσβεστική Ακαδημία, με αύξηση στο 10% της ειδικής κατηγορίας εισαγωγής για πολύτεκνους και τρίτεκνους, καθώς και πρόνοιες για ειδική μετάταξη και εκπαίδευση αποφοίτων παραγωγικών σχολών.

Ο υπουργός κατέθεσε και δέσμη νομοτεχνικών βελτιώσεων, που – όπως είπε – ενισχύουν την αποτελεσματικότητα, τη λογοδοσία και ενσωματώνουν παρατηρήσεις φορέων και κομμάτων. Μεταξύ άλλων, αποσαφηνίζεται ο ρόλος των Π.Ε.Σ.Ο.Π.Π. και Τ.Ε.Σ.Ο.Π.Π., εμπλουτίζεται το πλαίσιο κατανομής μέτρων με δείκτες πλημμυρικού κινδύνου και ενισχύονται τα πρωτόκολλα για την παρακολούθηση της ποιότητας του αέρα και την εκπαίδευση υπευθύνων ελεγχόμενης καύσης.

Κλείνοντας, ο κ. Κεφαλογιάννης υπογράμμισε ότι «καμία νομοθετική πρωτοβουλία δεν μηδενίζει τον κίνδυνο», αλλά το νέο πλαίσιο οργανώνει την αντιμετώπισή του «με πιο υπεύθυνο και θεσμικά ώριμο τρόπο», αποτελώντας – όπως είπε – «μια διαρκή επιλογή ευθύνης απέναντι στους πολίτες και στο μέλλον τους».