Μοίρασε και πάλι χρήμα ο Αλέξης… (με το στόμα βέβαια)

Στροφή προς το κέντρο. Αυτό ήταν το συμπέρασμα από την ομιλία του Αλέξη Τσίπρα στη Θεσσαλονίκη, όπου ανακοίνωσε το οικονομικό του πρόγραμμα. Επί μιάμιση και πλέον ώρα ο πρώην πρωθυπουργός δεν ανέφερε ούτε μία φορά τη λέξη ΣΥΡΙΖΑ, ενώ οι αναφορές του στην αριστερά ήταν μετρημένες στα δάχτυλα του ενός χεριού.

Του Μιχάλη Κωτσάκου

Σε ό,τι αφορά το πρόγραμμα, αυτό καθεαυτό δείχνει μία πιο κεϋνσιανή προσέγγιση. Κινείται σε ένα πρόγραμμα αστικού κόμματος, το οποίο θεωρητικά έχει ως βάση την αλλαγή του παραγωγικού μοντέλου της χώρας, αλλά απέφυγε να εξηγήσει πως θα γίνει αυτό, όπως και ποιες είναι οι προτεραιότητες. Πως δηλαδή θα καταλάβουν οι πολίτες αυτή την αλλαγή παραγωγικού μοντέλου. Μόνο συνθήματα και θέληση ακούσαμε από τον Αλέξη Τσίπρα.

Οι δε δεσμεύσεις του για μισθούς, φόρους, ακρίβεια, ρεύμα, κατοικία, συντάξεις, παιδεία, επενδύσεις και κράτος δεν διαφέρουν σε τίποτα ακόμη και με αυτά που θα ακούσουμε απόψε από τον Κυριάκο Μητσοτάκη.

Αναμφίβολα αυτό που επιχείρησε ο Αλέξης Τσίπρας φαίνεται ότι το πέτυχε. Να αναγκάσει τον πρωθυπουργό να ασχοληθεί μαζί του και να τον αναγάγει ο κ. Μητσοτάκης σε βασικό του αντίπαλο. Διότι όλοι κατανοούμε, ότι με βάση όσα είπε ο κ. Τσίπρας, ο πρωθυπουργός όχι μόνο θα απαντήσει, αλλά υπάρχει και η πιθανότητα να προσθέσει κάτι παραπάνω στο δικό του πακέτο. Επί της ουσίας ο κ. Τσίπρας έριξε το γάντι στον Μητσοτάκη, περιμένοντας να το σηκώσει, ώστε να υπάρχει ένα ιδιότυπο ταγκό των δύο μέχρι τις εκλογές.

Τι δεν είπε

Η αλήθεια είναι ότι στο πρόγραμμα που ανακοίνωσε ο κ. Τσίπρας όχι μόνο δεν τόλμησε να ζητήσει συγνώμη για τις πράξεις του, αλλά ξέχασε πολλά και διάφορα. Όπως για παράδειγμα ότι ήταν ο πρωθυπουργός που κατήργησε με το νόμο Κατρούγκαλου το ΕΚΑΣ, το οποίο ήταν ένα σημαντικό έσοδο για τους χαμηλοσυνταξιούχους. Μίλησε για δωρεάν φάρμακα στους συνταξιούχους, αλλά για το ΕΚΑΣ δεν είπε κουβέντα.

Μίλησε για τις κοινωνικές κατοικίες ως αντιμετώπιση του στεγαστικού, αλλά δεν είπε λέξη τι θα γίνει με την προστασία της πρώτης κατοικίας από τα funds που έφερε στη χώρα και λεηλατούν την περιουσία των Ελλήνων. Ας μην ξεχνάμε ότι επί πρωθυπουργίας Τσίπρα καταργήθηκε στην πράξη ο νόμος Κατσέλη, που ψηφίστηκε από την κυβέρνηση Γιώργου Παπανδρέου μετά το πρώτο μνημόνιο.

Έταξε φοροελαφρύνσεις στους μικρομεσαίους και τους ελεύθερους επαγγελματίες, όμως όλοι θυμούνται ότι εκείνος ήταν που αφαίμαξε φορολογικά τα μεσαία στρώματα.

Υποσχέθηκε ένα νέο όραμα για τη χώρα, εκείνος που υποθήκευσε για 99 χρόνια τη δημόσια περιουσία στους δανειστές.

Δεσμεύθηκε για ένα άλλο ύφος και ήθος εξουσίας, όμως εκείνος ήταν που χειραγώγησε με ακραίο τρόπο τη δικαιοσύνη και επιτέθηκε στις ανεξάρτητες αρχές, όταν οι αποφάσεις τους δεν τον βόλευαν.

Χαμένη επταετία το βασικό πολιτικό μήνυμα

Το μήνυμα του Αλέξη Τσίπρα που μίλησε για μια χαμένη επταετία λόγω της διακυβέρνησης της Ν.Δ. υπό την πρωθυπουργία του Κυριάκου Μητσοτάκη ήταν σαφές, καθώς δεν ζήτησε απλώς κυβερνητική εναλλαγή, αλλά αλλαγή πορείας. Αυτό ήταν και το βασικό πολιτικό του μήνυμα, ενώ στο καθαρά οικονομικό σκέλος ναι μεν στάθηκε σε συγκεκριμένους αριθμούς, συγκεκριμένες παρεμβάσεις, αλλά ουδείς τα υπολογίζει αυτά, καθώς όλοι γνωρίζουν η σχέση του Τσίπρα με τους αριθμούς είναι όση έχει ο διάβολος με το λιβάνι.

Με αυτό τον τρόπο ουσιαστικά επιχειρεί να διαμορφώσει ένα δίλημμα. Ή Μητσοτάκης με την ίδια αποτυχημένη συνταγή, ή Τσίπρας με νέο παραγωγικό μοντέλο. Πρότεινε συγκεκριμένους τομείς στους οποίους θα κατευθυνθούν χρηματοδότηση, έρευνα, υποδομές και εκπαίδευση: φάρμακα και βιοτεχνολογία, τρόφιμα, ενεργειακός εξοπλισμός, αποθήκευση, ναυτιλιακή τεχνολογία, κρίσιμα υλικά και αμυντική παραγωγή.

Και ουσιαστικά, το πολιτικό στοίχημα του κ. Τσίπρα είναι να περάσει η Ελλάδα από μια οικονομία που καταναλώνει και εισάγει σε μια οικονομία που παράγει και εξάγει. Βέβαια αυτό δεν το ανέλυσε διεξοδικά και όλοι καταλαβαίνουμε πως εάν δεν το κάνει πενηνταράκια θα μείνει απλά στα χαρτιά και στις πομπώδες εκφράσεις των στελεχών του.

Χρηματοδοτικός βραχίονας το Εθνικό Ταμείο Σύγκλισης

Στο επίκεντρο βρίσκεται το Εθνικό Ταμείο Σύγκλισης. Η πρόταση της ΕΛ.Α.Σ., προβλέπει 12 δισ. ευρώ πρωτογενών κεφαλαίων στην τετραετία, από δημόσιους πόρους, συμμετοχή εγχώριων επιχειρήσεων και έσοδα από την Golden Visa. Με μόχλευση ιδιωτικών κεφαλαίων, ο στόχος ανεβαίνει στα 25 δισ. ευρώ στην τετραετία και πάνω από 50 δισ. σε ορίζοντα δεκαετίας.

Στο σημείο αυτό βρίσκεται ένα από τα μεγαλύτερα στοιχήματα του σχεδίου. Αν το Ταμείο λειτουργήσει όπως περιγράφεται, μπορεί να αποτελέσει τον χρηματοδοτικό βραχίονα μιας διαφορετικής αναπτυξιακής πολιτικής. Αν όχι, υπάρχει ο κίνδυνος να δημιουργηθεί ένας ακόμη μηχανισμός διαχείρισης δημόσιου χρήματος.

Πατριωτική εισφορά 1% από το πλουσιότερο 1%

Η δεύτερη μεγάλη δέσμευση είναι ακόμη πιο πολιτικά αιχμηρή. Η «Πατριωτική Εισφορά» απευθύνεται στο ισχυρότερο 1% και προβλέπει επιβάρυνση 1% επί της καθαρής περιουσίας, σε αντικατάσταση άλλων γενικών επιβαρύνσεων πάνω στην ίδια περιουσία. Παράλληλα, προτείνονται φοροελαφρύνσεις για οικογένειες και μικρές επιχειρήσεις.

Η πολιτική γραμμή είναι ξεκάθαρη: περισσότερα από αυτούς που έχουν περισσότερα, λιγότερα από αυτούς που σηκώνουν σήμερα το μεγαλύτερο βάρος.

Στο ίδιο πακέτο περιλαμβάνονται κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος, κατάργηση της προκαταβολής φόρου για ατομικές επιχειρήσεις, μείωση της προκαταβολής για νομικά πρόσωπα, διπλασιασμός της έκπτωσης φόρου για οικογένειες με παιδιά και ρυθμίσεις οφειλών έως 120 δόσεις.

Το ερώτημα, όμως, που τίθεται είναι ξεκάθαρο: Αυτό το 1% θα είναι επιπλέον φόρος, ή θα καταργήσει τους υπόλοιπους για το μεγάλο πλούτο; Διότι εάν καταργήσει όλους τους υπόλοιπους φόρους, τότε όντως οι πολύ πλούσιοι θα τρέξουν να «αγοράσουν» αυτό το 1%. Αν όμως κρατήσει όλους τους φόρους για τους έχοντες και κατέχοντες και τους προσθέσει και το 1%, τότε ελλοχεύει ο κίνδυνος να δούμε όσα συνέβησαν στην Γαλλία, όταν στην πρώτη τετραετία Μακρόν μπήκε μία έξτρα φορολογία για τον μεγάλο πλούτο, αλλά οι πολύ πλούσιοι μετακόμισαν σε άλλες χώρες, αφήνοντας «μπουκάλα» τον Γάλλο πρόεδρο.

Οι μισθοί και το ΦΠΑ

Σε ό,τι αφορά το κοινωνικό στοίχημα που είναι οι μισθοί εκεί μπήκε στην διαδικασία πλειστηριασμού. 950 κατώτατο μισθό λέει ο Μητσοτάκης, 1.000 τάζω εγώ. Η κυβέρνηση μιλάει για 1.500 ευρώ ως μέσο μισθό, τον ανεβάζω εγώ στα 1.800. Η διαφορά είναι ότι η αύξηση συνδέεται με συλλογικές διαπραγματεύσεις, κλαδικές συμβάσεις και παραγωγικότητα. Μία πρόταση που έχει καταθέσει εδώ κι ένα χρόνο το ΠΑΣΟΚ, το οποίο μάλιστα έχει καταθέσει και σχετικά σχέδια νόμου που τα απέρριψε η κυβέρνηση Μητσοτάκη.

Συμπερασματικά το οικονομικό πρόγραμμα Τσίπρα δεν έθελξε. Εξάλλου και ο ίδιος το γνώριζε αυτό, καθώς φτιάχτηκε άρον-άρον. Όμως αυτό που ήθελε το πέτυχε. Να αναγκάσει τον Μητσοτάκη να ασχοληθεί περισσότερο μαζί του.