Ο Κυριάκος σχεδίασε, ο Στουρνάρας εκτέλεσε

Πώς μεθόδευσε και πέτυχε ο Κυριάκος Μητσοτάκης την είσοδο της Ελλάδας στο καθεστώς ποσοτικής χαλάρωσης της ΕΚΤ – Ποια ήταν η αποστολή του Γιάννη Στουρνάρα

Ο Ουίνστον Τσόρτσιλ και οι ρήσεις του φαίνεται ότι αποτελούν πηγή έμπνευσης για τον Κυριάκο Μητσοτάκη, καθώς στα διαγγέλματα που απευθύνει στους πολίτες σχεδόν κάθε τρεις ημέρες χρησιμοποιεί είτε φράσεις, είτε νοήματα του «πατέρα της νίκης», όπως έχει αποκληθεί ο αείμνηστος Βρετανός πολιτικός, ένας από τις πλέον εμβληματικές προσωπικότητες του Δεύτερου Παγκοσμίου Πολέμου.

Του Μιχάλη Κωτσάκου

Ο Τσόρτσιλ, λοιπόν, είχε πει το περίφημο «η νίκη έχει πολλούς πατέρες, η ήττα παραμένει ορφανή». Πάντως, στην περίπτωση της Ελλάδας με την είσοδο στην ποσοτική χαλάρωση υπήρξαν και πατέρας της νίκης, αλλά και σημαντικοί συντελεστές.

Τις τελευταίες ημέρες, που η χώρα βιώνει πρωτόγνωρες καταστάσεις λόγω της επέλασης του κορωνοϊού, τα καλά νέα είναι πολλά από την Ευρώπη. Νέα για την οικονομία, η οποία λόγω και της πανδημίας βουλιάζει στην ύφεση, όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά σε όλο τον κόσμο.

Και δεν μιλάμε μόνο για την απόφαση του Eurogroup, όπου επιτρέπει στη χώρα μας να μην πιάσει τα υψηλά πλεονάσματα που έχει συμφωνηθεί, όπως επίσης και μία δημοσιονομική ελευθερία για να αντιμετωπιστεί η πανδημία. Αλλά και στην απόφαση της ΕΚΤ να απαντήσει στον κορωνοϊό με την αγορά ομολόγων με ένα πακέτο ύψους 750 δισεκατομμυρίων ευρώ για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Στην ποσοτική χαλάρωση συμπεριλήφθηκε και η Ελλάδα, κάτι που σημαίνει ότι αποκλιμακώνεται το κόστος δανεισμού της χώρας, εξασφαλίζοντας μεγάλη ρευστότητα στην πραγματική οικονομία.

Πώς οδηγηθήκαμε, όμως, σε αυτή την πολύ σημαντική απόφαση της Κριστίν Λαγκάρντ; Πάντως όχι με τον τρόπο που ισχυρίστηκε ο εκπρόσωπος Τύπου του ΣΥΡΙΖΑ, Αλέξης Χαρίτσης. Ότι δηλαδή μας συμπεριέλαβε η Γαλλίδα διοικητής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας στο QE επειδή απλά είμαστε μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η αλήθεια είναι διαφορετική. Εδώ και καιρό η κυβέρνηση ήταν σε ανοιχτή γραμμή με τη Λαγκάρντ για να εισέλθει και η Ελλάδα στην ποσοτική χαλάρωση. Στη Σύνοδο Κορυφής της Τρίτης, που διεξήχθη με τηλεδιάσκεψη, έθεσε το ζήτημα στους Ευρωπαίους ηγέτες ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Κάτι που θεώρησαν απολύτως φυσιολογικό, τόσο η Άνγκελα Μέρκελ, όσο και ο Εμανουέλ Μακρόν. Όλα είχαν πάρει τον δρόμο τους και ακολούθησε η τηλεφωνική επικοινωνία του πρωθυπουργού με την Κριστίν Λαγκάρντ. Στη συνομιλία με την επικεφαλής της ΕΚΤ οριστικοποιήθηκε η συμμετοχή της Ελλάδας στην ποσοτική χαλάρωση.

Για όλη την προσπάθεια που ολοκληρώθηκε με επιτυχία ήταν ενήμεροι δύο μόλις άνθρωποι. Ο άνθρωπος των ειδικών αποστολών, Γιάννης Στουρνάρας, και ο επικεφαλής του Οικονομικού Γραφείου του Πρωθυπουργού, Αλέξης Πατέλης. Μετά την επεξεργασία των δεδομένων, οι τελικές θέσεις της Ελλάδας γνωστοποιήθηκαν από τον Γιάννη Στουρνάρα κατά τη συνεδρίαση του ΔΣ της ΕΚΤ, όπου ελήφθη και η τελική απόφαση για την ποσοτική χαλάρωση.

Μάλιστα, ο Γιάννης Στουρνάρας έτρεξε τα τεχνικά θέματα για την είσοδο στην ποσοτική χαλάρωση. Ουσιαστικά με την απόφαση της ΕΚΤ δεν θα χρειαστεί να χρησιμοποιηθεί το ταμειακό μαξιλάρι ασφαλείας 31 δισ. ευρώ του Ελληνικού Δημοσίου για τη χορήγηση ρευστότητας στις ελληνικές τράπεζες. Τα ελληνικά πιστωτικά ιδρύματα θα μπορούν πλέον να καταθέτουν τα ομόλογα του Ελληνικού Δημοσίου που έχουν στο χαρτοφυλάκιό τους στην ΕΚΤ ως διασφάλιση και να αντλούν ρευστότητα.

 Η αποστολή

Ο διοικητής της Τραπέζης της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, όλο το προηγούμενο διάστημα είχε αναλάβει ειδική αποστολή στο πλαίσιο της οικονομικής διπλωματίας, σε άμεση συνεννόηση με τον πρωθυπουργό και τον κ. Πατέλη. Εξάλλου η δεξιότητα του κ. Στουρνάρα είναι γνωστή από την εποχή που είχε αναλάβει αποστολές… αυτοκτονίας προ 20ετίας από τον Κώστα Σημίτη, όταν η χώρα πάσχιζε να εισέλθει στον πυρήνα της Ευρωζώνης. Ο Γιάννης Στουρνάρας, ως τακτικό μέλος της Οικονομικής και Νομισματικής Επιτροπής της Ευρωπαϊκής Ένωσης από το 1994 (έμεινε μέχρι το 2000) είχε αναπτύξει εξαιρετικές σχέσεις με όλο το ευρωπαϊκό τραπεζικό σύστημα. Τότε ήταν που κατάφερε να αποκτήσει τον σεβασμό όλων, όχι μόνο για τις αδιαμφισβήτητες γνώσεις του στην οικονομία, αλλά και για την αποτελεσματικότητα που είχε στις αποστολές που αναλάμβανε. Και το κυριότερο, για την εχεμύθεια του. Ακόμη και σήμερα ουδείς έχει μάθει ακριβώς ποιες ήταν οι αποστολές που του είχαν ανατεθεί προσωπικά από τον κ. Σημίτη. Απλά κύκλοι του πρώην πρωθυπουργού έχουν μιλήσει μόνο για την αποτελεσματικότητά του.

Έτσι και τώρα, ο Γιάννης Στουρνάρας λείανε το έδαφος, έκλεισε τις λακκούβες και με ασφάλεια ο Κυριάκος Μητσοτάκης μπόρεσε να  ολοκληρώσει το κρίσιμο θέμα με το QE. Κι ενώ η όλη προσπάθεια ήταν σε εξέλιξη, γνωστές φιλοκαραμανλικές ιστοσελίδες, που έχουν αναγάγει σε ήρωα τον Παπαγγελόπουλο, έγραφαν άρθρα με τον τίτλο «Ο Στουρνάρας δεν δίνει το “μαξιλάρι” των 30 δισ. για τον κορωνοϊό για να κάνει τον… καλό στις τράπεζες». Μιλάμε για… έγκυρη ενημέρωση, όταν ο ίδιος ο Στουρνάρας βρισκόταν σε αποστολή για να αποσυνδεθεί η ρευστότητα των τραπεζών από το μαξιλάρι των 30 και πλέον δισεκατομμυρίων ευρώ.

 Η αποστολή

Ο διοικητής της Τραπέζης της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, όλο το προηγούμενο διάστημα είχε αναλάβει ειδική αποστολή στο πλαίσιο της οικονομικής διπλωματίας, σε άμεση συνεννόηση με τον πρωθυπουργό και τον κ. Πατέλη. Εξάλλου η δεξιότητα του κ. Στουρνάρα είναι γνωστή από την εποχή που είχε αναλάβει αποστολές… αυτοκτονίας προ 20ετίας από τον Κώστα Σημίτη, όταν η χώρα πάσχιζε να εισέλθει στον πυρήνα της Ευρωζώνης. Ο Γιάννης Στουρνάρας, ως τακτικό μέλος της Οικονομικής και Νομισματικής Επιτροπής της Ευρωπαϊκής Ένωσης από το 1994 (έμεινε μέχρι το 2000) είχε αναπτύξει εξαιρετικές σχέσεις με όλο το ευρωπαϊκό τραπεζικό σύστημα. Τότε ήταν που κατάφερε να αποκτήσει τον σεβασμό όλων, όχι μόνο για τις αδιαμφισβήτητες γνώσεις του στην οικονομία, αλλά και για την αποτελεσματικότητα που είχε στις αποστολές που αναλάμβανε. Και το κυριότερο, για την εχεμύθεια του. Ακόμη και σήμερα ουδείς έχει μάθει ακριβώς ποιες ήταν οι αποστολές που του είχαν ανατεθεί προσωπικά από τον κ. Σημίτη. Απλά κύκλοι του πρώην πρωθυπουργού έχουν μιλήσει μόνο για την αποτελεσματικότητά του.

Έτσι και τώρα, ο Γιάννης Στουρνάρας λείανε το έδαφος, έκλεισε τις λακκούβες και με ασφάλεια ο Κυριάκος Μητσοτάκης μπόρεσε να  ολοκληρώσει το κρίσιμο θέμα με το QE. Κι ενώ η όλη προσπάθεια ήταν σε εξέλιξη, γνωστές φιλοκαραμανλικές ιστοσελίδες, που έχουν αναγάγει σε ήρωα τον Παπαγγελόπουλο, έγραφαν άρθρα με τον τίτλο «Ο Στουρνάρας δεν δίνει το “μαξιλάρι” των 30 δισ. για τον κορωνοϊό για να κάνει τον… καλό στις τράπεζες». Μιλάμε για… έγκυρη ενημέρωση, όταν ο ίδιος ο Στουρνάρας βρισκόταν σε αποστολή για να αποσυνδεθεί η ρευστότητα των τραπεζών από το μαξιλάρι των 30 και πλέον δισεκατομμυρίων ευρώ.

ΕΚΘΕΣΗ ΤτΕ:

Πρώτα οι άνθρωποι και η κοινωνική συνοχή και μετά όλα τα υπόλοιπα

Σε ένα τέτοιο τρομακτικό περιβάλλον είναι απολύτως λογικό οι οικονομικές προβλέψεις να είναι αρνητικές. Έτσι, λοιπόν, και στην έκθεση της Τραπέζης της Ελλάδος, ο Γιάννης Στουρνάρας εκτιμά ότι ο ρυθμός ανάπτυξης της Ελλάδος θα επιβραδυνθεί σημαντικά το 2020, δεδομένων των επιπτώσεων της εξάπλωσης του κορωνοϊού. Η ΤτΕ βλέπει μηδενική ανάπτυξη για το 2020 στην Ελλάδα, τονίζοντας ωστόσο ότι οι επιπτώσεις αυτές δεν μπορούν να ποσοτικοποιηθούν με ακρίβεια. «Η μεγάλη πρόκληση σήμερα, που θέτει σε δεύτερη μοίρα όλα τα υπόλοιπα, είναι η προστασία της ανθρώπινης ζωής και η διαφύλαξη της κοινωνικής συνοχής», είναι το μήνυμα του διοικητή.

Η επιβράδυνση του ρυθμού οικονομικής μεγέθυνσης θα προέλθει κυρίως από διαταραχές στην πλευρά της ζήτησης, με μείωση της εξωτερικής ζήτησης αγαθών και υπηρεσιών και της εγχώριας ζήτησης, αφού πλήττονται ιδιαιτέρως τομείς όπως οι μεταφορές, ο τουρισμός, το εμπόριο, η εστίαση και η ψυχαγωγία.

«Η πανδημία του κορωνοϊού θέτει στις κοινωνίες, στους πολίτες, στους θεσμούς και στις πολιτικές ηγεσίες σημαντικές προκλήσεις και διλήμματα. Αξίες και αρετές όπως ευθύνη, αλληλεγγύη, συνεργασία, ορθολογισμός, συλλογικότητα, συντονισμός, αξιοποίηση και εφαρμογή της επιστημονικής γνώσης, καθώς και υπεύθυνη και ικανή ηγεσία, αποκτούν καίρια σημασία για την επιτυχή διαχείριση της πανδημίας. Τώρα είναι η στιγμή να αντιμετωπιστεί συλλογικά, σε διεθνές επίπεδο, με όλα τα διαθέσιμα οικονομικά μέσα, το υγειονομικό κόστος της πανδημίας, αλλά και να ελαχιστοποιηθούν οι επιπτώσεις της, με τη χρήση της δημοσιονομικής και της νομισματικής πολιτικής ταυτοχρόνως. Επιπροσθέτως, η πανδημία θα πλήξει περισσότερο τις πιο αδύναμες οικονομίες με τα λιγότερο οργανωμένα συστήματα υγείας. Αυτές θα πρέπει να υποστηριχθούν με όλα τα μέσα. Ευελιξία, διεθνής συνεργασία και άντληση χρήσιμων συμπερασμάτων πολιτικής από προηγούμενες επιδημιολογικές και οικονομικές/χρηματοπιστωτικές κρίσεις θα ελαχιστοποιήσουν τις ανθρώπινες απώλειες, θα επιτύχουν την ελαχιστοποίηση του κόστους στις οικονομίες και θα συμβάλουν στην ταχεία ανάκαμψή τους», τονίζεται χαρακτηριστικά.

 

Διαβάστε επίσης