Παρεμβάσεις για τα ακριβά ενοίκια

Η ακρίβεια και το κόστος των ενοικίων αποτελούν τα βασικά προβλήματα της κοινωνίας, όπως αποτυπώνεται σε όλες τις μετρήσεις της κοινής γνώμη που βλέπουν το φως της δημοσιότητας. Έτσι η νέα ηγεσία του υπουργείου Οικονομικών αναζητά μία λύση που θα ανακουφίσει τους ενοικιαστές.

Του Μιχάλη Κωτσάκου

Ήδη ο Κυριάκος Πιερρακάκης δρομολογεί μία συνολική παρέμβαση, η οποία αναμένει την έγκριση από τον Κυριάκο Μητσοτάκη, προκειμένου να προχωρήσουν οι απαραίτητες νομοθετικές παρεμβάσεις. Απλά το όλο πακέτο αναμένεται να περάσει από τον «έλεγχο» του Επιτελικού κράτους, προκειμένου κάποια μέρη των παρεμβάσεων να αποτελέσουν μέρος του πακέτου της ΔΕΘ. Κάποια άλλα θα ενεργοποιηθούν τάχιστα, προκειμένου, όσο το δυνατόν πιο σύντομα, να αποδώσουν καρπούς.

Η πρώτη παρέμβαση που έχει σχεδόν έτοιμη ο κ. Πιερρακάκης είναι το να διατεθούν το ταχύτερο δυνατό στην αγορά το απόθεμα κατοικιών που σήμερα βρίσκεται στα χέρια των τραπεζών και των servicers. Ο υπουργός Οικονομικών είχε προ 10 περίπου ημερών συνάντηση με εκπροσώπους των τραπεζών και των servicers, οι οποίοι κατέθεσαν από την πλευρά τους τις δικές του προτάσεις για το πώς θα λυθεί το πρόβλημα ταχύτερα.

Σύμφωνα με πληροφορίες, μόλις οριστικοποιηθούν οι αποφάσεις, αναμένεται να προωθηθεί στη βουλή ρύθμιση για την ταχύτερη διάθεση των περίπου 25.000 ακινήτων που έχουν στη διάθεσή τους οι τράπεζες και οι servicers. Μία εξέλιξη που είναι σίγουρο ότι θα έχει θετική επίδραση στην αντιμετώπιση του προβλήματος, ιδιαίτερα στην Αθήνα και τις άλλες μεγάλες πόλεις.

Το δεύτερο που δρομολογεί ο ΥΠΟΚ είναι η επιτάχυνση των διαδικασιών για την υλοποίηση της κοινωνικής αντιπαροχής, μέσω της σύμπραξης του δημοσίου με τον ιδιωτικό τομέα. Η φιλοσοφία του σχεδίου είναι ότι θα ανατίθεται σε ιδιώτες η ανακατασκευή ακινήτων του δημοσίου τα οποία βρίσκονται σε κακή κατάσταση και παραμένουν αναξιοποίητα. «Οι ιδιώτες θα κατασκευάζουν στα ακίνητα αυτά κατοικίες εκ των οποίων ένα μέρος θα διατίθεται με κριτήρια κοινωνικού χαρακτήρα και το υπόλοιπο θα μπορούν να το πουλούν», τονίζεται από κυβερνητικά στελέχη.

Το τρίτο που πάντα κατά τις ίδιες πηγές είναι καθ’ οδόν για υλοποίηση, είναι το να βρεθεί βιώσιμη λύση με τα εθνικά κληροδοτήματα, τα οποία εξακολουθούν να παραμένουν ανεκμετάλλευτα. Οπότε το ΥΠΟΚ προτίθεται να καταθέσει το επόμενο διάστημα στη βουλή, νομοσχέδιο στο οποίο θα προβλέπεται η επιτάχυνση των διαδικασιών αποδοχής και εκκαθάρισης των κληρονομιών και η αξιοποίηση των ανενεργών περιουσιών που υπάρχουν σήμερα. Εκτιμάται ότι σήμερα υπάρχουν 4.500 ενεργές σχολάζουσες κληρονομιές.

Ένα ακόμα μέτρο που βρίσκεται στο τραπέζι είναι η μείωση της φορολογίας των ακινήτων, προκειμένου να δοθούν κίνητρα στους ιδιοκτήτες ακινήτων, ώστε να υπάρξει ελάφρυνση των φορολογικών βαρών για όσους εκμισθώνουν ακίνητα. Βασικός στόχος είναι να πέσει στην αγορά της μακροχρόνιας μίσθωσης μεγαλύτερος αριθμός κλειστών κατοικιών, αλλά και να περιοριστεί το φαινόμενο της απόκρυψης εισοδημάτων από ενοίκια. Αυτό το μέτρο, ωστόσο, δεν αναμένεται να αποφασιστεί πριν από τα τέλη του καλοκαιριού, οπότε ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα οριστικοποιήσει το πακέτο που αναμένεται να εξαγγείλει στη ΔΕΘ.

Νέες υποσχέσεις

Παρά τις εντολές του πρωθυπουργού εντός του Μαΐου να σταματήσουν οι υπουργοί τις διαρροές για παροχολογία στην ΔΕΘ, προ ολίγων ημερών ο Παύλος Μαρινάκης σε τηλεοπτική συνέντευξη άνοιξε εκ νέου την κουβέντα για το πακέτο της ΔΕΘ λέγοντας χαρακτηριστικά: «Να περιμένει η μεσαία τάξη στη ΔΕΘ, γιατί πρέπει να δούμε τη μεσαία τάξη. Πρέπει να δούμε τους ανθρώπους αυτούς, που όλα αυτά τα χρόνια υπέμειναν και σε συνέχεια των φόρων που έχουμε μειώσει, θα μειώσουμε παραπάνω φόρους». Κατά σύμπτωση βέβαια η συνέντευξη του κυβερνητικού εκπροσώπου σε τηλεοπτικό σταθμό παραχωρήθηκε δύο ημέρες μετά την απόφαση του δικαστηρίου στην Αίγυπτο για την Ιερά Μονή της Αγίας Αικατερίνης του Όρους Σινά, αλλά και της είδησης, ότι το Λιβυκό Κοινοβούλιο (που ελέγχεται από τον Χαφτάρ) σύστησε επιτροπής για να μελετήσει το παράνομο Τουρκολιβυκό μνημόνιο και εάν είναι θετικό το πόρισμα της επιτροπής, τότε η Λιβυκή Βουλή να προχωρήσει στην επικύρωση του.

Αναμφίβολα η κυβέρνηση σε αυτό το δύσκολο διάστημα και με τα εθνικά θέματα, αλλά και με τις ψηφοφορίες για την παραπομπή του Κώστα Αχ. Καραμανλή για την τραγωδία των Τεμπών, επιθυμεί διακαώς να αλλάξει την συζήτηση στέλνοντας παράλληλα μήνυμα ότι ο Σεπτέμβριος θα φέρει πολλά φιλολαϊκά μέτρα, που έχει ανάγκη η κοινωνία.

Έτσι για παράδειγμα μοιάζει να έχει κλειδώσει η τιμαριθμοποίηση της φορολογικής κλίμακας, καθώς η αύξηση των ονομαστικών αποδοχών έχει οδηγήσει πολλούς μισθωτούς σε υψηλότερο φορολογικό κλιμάκιο, χωρίς να προκύπτει κανένα αντίκρισμα στα εισοδήματά τους. Το μέτρο φαίνεται να κερδίζει έδαφος μεταξύ των προτάσεων που εξετάζονται, καθώς έχει διαπιστωθεί ότι  το πρόβλημα είναι έντονο για χιλιάδες νοικοκυριά  που είδαν τα εισοδήματά τους, τόσο στον δημόσιο, όσο στον ιδιωτικό τομέα να αυξάνονται έστω και λίγο, αλλά το αποτέλεσμα για αυτούς είναι να φορολογούνται με υψηλότερο συντελεστή.

Πλέον είναι αντιληπτό από τα κυβερνητικά στελέχη ότι τα νοικοκυριά βίωσαν και εξακολουθούν να βιώνουν τις συνέπειες του υψηλού πληθωρισμού και της ακρίβειας σε βασικά καταναλωτικά αγαθά και υπηρεσίες, που επί της ουσίας ήταν ένας επιπρόσθετος φόρος που περιόρισε  το διαθέσιμο εισόδημά τους. Ο πληθωρισμός και η μη τιμαριθμοποίηση της φορολογικής κλίμακας ροκάνισαν το πραγματικό εισόδημα, καθώς οι φορολογούμενοι επιβαρύνθηκαν με υψηλότερους φόρους. Όπως αναφέρουν αρμόδια στελέχη, η ενιαία, προοδευτική και τιμαριθμοποιημένη φορολογική κλίμακα φέρνει δίκαιη αναδιανομή εισοδήματος. Από την άλλη πλευρά, πρόκειται για κοστοβόρα παρέμβαση, καθώς στερεί έσοδα στον Προϋπολογισμό. Ωστόσο αυξάνει το διαθέσιμο εισόδημα και, κατ’ επέκταση, την κατανάλωση. Η τιμαριθμοποίηση της κλίμακας αποτελεί πάγιο αίτημα και εκτιμάται ότι θα προστατεύσει το εισόδημα από τη σταδιακή απομείωση μέσω έμμεσης φορολογικής επιβάρυνσης.

Είναι χαρακτηριστική η πρόσφατη έκθεση του ΟΟΣΑ, που μεταξύ άλλων σημειώνει ότι η αύξηση του φόρου εισοδήματος ήταν μεγαλύτερη από την αύξηση του πραγματικού μισθού για τους εργαζόμενους, οδηγώντας επί της ουσίας σε μείωση του διαθέσιμου (μετά τη φορολογία) εισοδήματος. Ενώ ο πραγματικός μέσος μισθός αυξήθηκε, σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ, κατά 1,7% το 2024 (4,7% ο ονομαστικός μείον 3% ο πληθωρισμός), ο μέσος φορολογικός συντελεστής αυξήθηκε 2,6%.

Όπως διαπιστώνει ο ΟΟΣΑ, το άθροισμα των φόρων εισοδήματος και των ασφαλιστικών εισφορών, ως ποσοστό του μικτού εισοδήματος από την εργασία, επιβαρύνει τόσο τους μισθωτούς χωρίς παιδιά, όσο και τις οικογένειες με δύο παιδιά, καταλήγοντας στο συμπέρασμα πως υπάρχει ελάχιστη φορολογική ελάφρυνση για τις οικογένειες με παιδιά. Συγκεκριμένα, η επιβάρυνση αυτή ανήλθε στο 37,3% του μέσου ακαθάριστου μισθού για τον εργαζόμενο με δύο παιδιά και στο 39,3% για τον εργαζόμενο χωρίς παιδιά, κατά το 2024.