ΠΑΣΟΚ: Σχέδιο πέντε παρεμβάσεων για τη δημόσια και αποκεντρωμένη διαχείριση των υδάτων

Ένα νέο μοντέλο διαχείρισης των υδατικών πόρων, με ενισχυμένο ρόλο για την Τοπική Αυτοδιοίκηση και βασική αρχή τη διατήρηση του νερού υπό δημόσιο έλεγχο, παρουσιάζει το ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής.

Η πρόταση του κόμματος αναπτύσσεται σε πέντε άξονες και κατατίθεται σε μια περίοδο κατά την οποία η λειψυδρία και οι επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης ασκούν αυξανόμενες πιέσεις στις υδροδοτικές και αρδευτικές υποδομές της χώρας.

Σε κοινή ανακοίνωσή τους, ο υπεύθυνος ΚΤΕ Περιβάλλοντος του ΠΑΣΟΚ Μανώλης Χριστοδουλάκης και οι Τομείς Περιβάλλοντος και Αγροτικής Ανάπτυξης εκφράζουν την αντίθεσή τους στον κυβερνητικό σχεδιασμό για διεύρυνση του ρόλου της ΕΥΔΑΠ και της ΕΥΑΘ, μέσω της ενσωμάτωσης Δημοτικών Επιχειρήσεων Ύδρευσης και Αποχέτευσης και Τοπικών Οργανισμών Εγγείων Βελτιώσεων.

Κατά το ΠΑΣΟΚ, η αντιμετώπιση του προβλήματος δεν προϋποθέτει τη δημιουργία δύο μεγαλύτερων ανώνυμων εταιρειών, αλλά τη διαμόρφωση μιας ενιαίας εθνικής πολιτικής που θα αναγνωρίζει το νερό ως δημόσιο αγαθό και εθνικό φυσικό πόρο.

Κεντρικό στοιχείο της πρότασης αποτελεί η σύσταση δημόσιων διαδημοτικών φορέων στα όρια των υδατικών διαμερισμάτων, σύμφωνα με τις προβλέψεις της ευρωπαϊκής Οδηγίας-Πλαίσιο για τα ύδατα. Οι φορείς αυτοί προτείνεται να έχουν συνολική αρμοδιότητα για την ύδρευση, την αποχέτευση, την άρδευση, την επαναχρησιμοποίηση επεξεργασμένων υδάτων, τις υποδομές αποθήκευσης και τα σχέδια προσαρμογής στη λειψυδρία.

Η συγκρότησή τους θα βασίζεται κατά προτεραιότητα σε εθελοντικές συνεργασίες δήμων και συλλογικών σχημάτων αγροτών και χρηστών, με οικονομικά και θεσμικά κίνητρα από την Πολιτεία. Για την Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη προβλέπεται διαφορετικό μοντέλο, με διακριτή διαχείριση των αναγκών ύδρευσης και άρδευσης.

Ο δεύτερος άξονας αφορά τη μόνιμη ελάφρυνση του ενεργειακού κόστους. Το ΠΑΣΟΚ εισηγείται ειδικό τιμολόγιο ηλεκτρικής ενέργειας για τους φορείς διαχείρισης νερού, καθώς και εξασφαλισμένο ενεργειακό χώρο, ώστε να μπορούν να δημιουργούν δικές τους ενεργειακές κοινότητες.

Παράλληλα, ζητείται η οικονομική εξυγίανση των ΔΕΥΑ και των Οργανισμών Εγγείων Βελτιώσεων πριν από οποιαδήποτε διοικητική αναδιάρθρωση. Ειδικότερα, προτείνεται να καλύπτεται το 75% των χρεών που συνδέονται με το ενεργειακό κόστος για όλες τις ΔΕΥΑ, τις δημοτικές υπηρεσίες ύδρευσης και τους ΟΕΒ, χωρίς να τίθεται ως προϋπόθεση η ένταξή τους σε άλλον φορέα.

Στο σχέδιο περιλαμβάνεται επίσης πολυετές χρηματοδοτικό πρόγραμμα για τον εκσυγχρονισμό των δικτύων ύδρευσης και άρδευσης. Στόχος είναι ο περιορισμός των διαρροών, η εξοικονόμηση νερού και η βελτίωση της αποδοτικότητας των σχετικών υποδομών.

Ο πέμπτος άξονας επικεντρώνεται στη θεσμική κατοχύρωση του δημόσιου και κοινωνικού χαρακτήρα του νερού. Σύμφωνα με την πρόταση, το νέο πλαίσιο πρέπει να στηρίζεται στην επιστημονική τεκμηρίωση, στη διαφάνεια, στη λογοδοσία και στην ενεργό συμμετοχή της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Το ΠΑΣΟΚ καταλήγει ότι η μεταρρύθμιση της πολιτικής υδάτων οφείλει να συνδυάζει την αποκέντρωση των αρμοδιοτήτων με την αποτελεσματικότερη προστασία των διαθέσιμων πόρων, αποτρέποντας, όπως επισημαίνει, φαινόμενα υπερσυγκέντρωσης και εμπορευματοποίησης.