Προϋπολογισμός 2025: Η «αμυντική συναίνεση», το Νέο Λαϊκό Μέτωπο και η… «τρικυμία» Τσίπρα

Η συζήτηση για το νομοσχέδιο του προϋπολογισμού της επόμενης χρονιάς είναι, αναντίρρητα, μία από τις κομβικότερες κοινοβουλευτικές διαδικασίες του έτους. Μέσα από αυτό το νομοσχέδιο καθορίζεται, επί της ουσίας, ο οικονομικός προσανατολισμός του κράτους, ενώ, παράλληλα, ξεκαθαρίζονται τα βασικά σημεία συνεννόησης, αλλά και ουσιαστικών διαφοροποιήσεων μεταξύ των κομμάτων.

Επιπλέον, συνήθως, κατά τη διάρκεια της διαβούλευσης, τα κόμματα επιδιώκουν να αφήσουν και το δικό τους στίγμα, προκειμένου να μην επισκιαστούν από τις προαναγγελίες και τα νέα μέτρα της Κυβέρνησης. Το ΠΑΣΟΚ επιδίωξε να το κάνει μέσω της ιδέας της φορολόγησης των κερδών των τραπεζών, η Νέα Αριστερά μέσα από τη καθαρή διαφωνία της στο θέμα των αμυντικών δαπανών κ.ο.κ.

Η αμυντική συναίνεση

Το πρώτο και εκ των σημαντικότερων συμπερασμάτων που μπορούμε να βγάλουμε είναι η συναίνεση απέναντι στο θέμα των αμυντικών εξοπλισμών. ΣΥΡΙΖΑ, ΠΑΣΟΚ και Ελληνική Λύση τάχθηκαν υπέρ, ενώ η πλευρά της Νέας Αριστεράς, του Κ.Κ.Ε. και της Πλεύσης Ελευθερίας καταψήφισαν. Η εξέλιξη αυτή, σε έναν βαθμό τουλάχιστον, φαίνεται να δίνει «σάρκα και οστά» στη συναινετική – σε συγκεκριμένα ζητήματα – στάση του ΠΑΣΟΚ, η οποία είχε προαναγγελθεί από τη συνάντηση του Νίκου Ανδρουλάκη με τον Κυριάκο Μητσοτάκη, αλλά και την στρατηγική «υπευθυνότητας» που υιοθετεί σταδιακά ο ΣΥΡΙΖΑ.

Σε μία συζήτηση που δεν θύμισε μεν το «σκληρό ροκ» των παλαιότερων δεκαετιών, αλλά είχε αρκετές στιγμές έντασης και διαφωνίες, το κομμάτι των αμυντικών δαπανών δείχνει να «ενώνει» τα μεγαλύτερα (και συστημικά) κόμματα. Παρά τις αξιοσημείωτες δαπάνες των τελευταίων ετών, η κρίση στη Μέση Ανατολή και η κλιμάκωση του πολέμου στην Ουκρανία, οδηγούν τα κόμματα στην αποδοχή της ανάγκης για επένδυση ακόμα περισσότερων χρημάτων για την Εθνική Άμυνα, ακόμα και αν εκείνη μεταφράζεται σε νέους δημοσιονομικούς περιορισμούς για το κοινωνικό κράτος.

Το «φρένο» του Λαϊκού Μετώπου:

Παρόλα αυτά, η καταψήφισή τους φαίνεται ότι ήταν «κόκκινη γραμμή» για τη Νέα Αριστερά. Ο πρόεδρος του κόμματος, Αλέξης Χαρίτσης, εξαπέλυσε «πυρά» προς τις ηγεσίες του ΠΑΣΟΚ και του ΣΥΡΙΖΑ επί του ζητήματος, τονίζοντας ότι, υπό αυτές τις συνθήκες, οποιαδήποτε συζήτηση περί συμπόρευσης είναι αδύνατη. Στο κόμμα που δημιουργήθηκε από τα «σπλάχνα» του ΣΥΡΙΖΑ είναι ξεκάθαρο ότι οι περαιτέρω αμυντικές δαπάνες αποτελούν «εξυπηρέτηση συμφερόντων του ΝΑΤΟ» και υπονομεύουν το κοινωνικό κράτος, βάζοντας τη χώρα σε μία «αναίτια και μάταιη κούρσα εξοπλισμών».

Ο περιορισμός των αμυντικών δαπανών προς όφελος των μισθών, της υγείας, της παιδείας και της επένδυσης στην πράσινη μετάβαση αποτελεί διαχρονική ιδεολογική θέση της ευρύτερης Αριστεράς. Μολαταύτα, οι διεθνείς συγκυρίες και οι πόλεμοι των τελευταίων ετών έχουν οδηγήσει σωρεία (κεντρο)αριστερών κομμάτων στην «επανεξέταση» αυτής της θέσης, υπερψηφίζοντας τις εν λόγω δαπάνες.

Η ιδέα αυτή, προφανώς, δεν αγγίζει τη Νέα Αριστερά, όπως ούτε την Πλεύση Ελευθερίας και, φυσικά, το Κ.Κ.Ε.

Τσίπρας σε…«τρικυμία»:

Επιπλέον, στα σχετικά παράξενα της χθεσινής (15/12) ψηφοφορίας δεν μπορεί να μην αναφερθεί η περίπτωση του Αλέξη Τσίπρα. Ο πρώην πρωθυπουργός, ενώ στην αρχή φάνηκε να κινείται αντιθετικά από τον ΣΥΡΙΖΑ και να καταψηφίζει τις αμυντικές δαπάνες, εν τέλει ο ίδιος ισχυρίστηκε ότι «έγινε λάθος», καθώς είχε ψηφίσει θετικά. Προφανώς, είναι αδύνατο να γνωρίζουμε εάν πρόκειται για κάποιο επικοινωνιακό «τρικ» του πρώην Προέδρου του ΣΥΡΙΖΑ, ώστε να συνεχίσει την στρατηγική που τον ήθελε να πατά σε δύο βάρκες, ωστόσο το γεγονός προκάλεσε σωρεία σχολίων.

Τέλος, δεν γίνεται να αποφύγουμε να αναφέρουμε και την απουσία του Αντώνη Σαμαρά από την ψηφοφορία, ο οποίος διαφοροποιείται, πλέον, ακόμα περισσότερο από τη «γαλάζια» παράταξη. Σημειώνεται ότι – παραδοσιακά – η ψήφος υπέρ του προϋπολογισμού ενέχει και μια μορφή ψήφου εμπιστοσύνης προς την κυβέρνηση, πράγμα που ο πρώην πρωθυπουργός δεν θέλησε να κάνει, έπειτα από όσα συνέβησαν με την πρόσφατη διαγραφή του από το κόμμα.

Απών στην επί της αρχής ψηφοφορίας ήταν και ο κ. Σαλμάς, ο οποίος, όμως, υπερψήφισε τις αμυντικές δαπάνες.

Συμπερασματικά, είναι φανερό ότι το πολιτικό σύστημα, έπειτα από σοβαρές περιπέτειες, έχει μπει σε διαδικασία ισορροπίας και παρουσιάζονται ίχνη συναίνεσης. Την ίδια ώρα, πιο ξεκάθαρα δείχνουν να είναι και τα ιδεολογικά στίγματα που αφήνουν τα κόμματα, κάτι το οποίο είχε ρευστοποιηθεί έντονα κατά τους περασμένους μήνες, κυρίως λόγω της παρουσίας του Στέφανου Κασσελάκη στον ΣΥΡΙΖΑ, αλλά και της αδυναμίας της Νέας Δημοκρατίας να «διαλέξει» κατεύθυνση.