Θ. Λυμπερόπουλος: Καταστρεφόμαστε… – Κ. Κυρανάκης: Δίνουμε λύσεις!

Σφοδρές αντιδράσεις στον κλάδο των ταξί προκαλεί το ερανιστικό νομοσχέδιο του υπουργείου Μεταφορών για τον εκσυγχρονισμό και την αναβάθμιση των μεταφορών  που αναμένεται να κατατεθεί τις επόμενες ημέρες στη Βουλή και περιλαμβάνει ρυθμίσεις για τη λειτουργία των επιβατηγών ιδιωτικής χρήσης οχημάτων με οδηγό (Ε.Ι.Χ.), καθώς και διατάξεις για την ηλεκτροκίνηση και ζητήματα αδειοδότησης.

Η ΑΠΟΨΗ

Το Συνδικάτο Αυτοκινητιστών Ταξί Αττικής (ΣΑΤΑ) έχει σηκώσει πολύ υψηλά τους τόνους υποστηρίζοντας ότι το επίμαχο σχέδιο νόμου ισοδυναμεί με «κήρυξη πολέμου προς το Ταξί». Σύμφωνα με τους ισχυρισμούς των συνδικαλιστών του κλάδου οι προτεινόμενες ρυθμίσεις μεταβάλλουν σημαντικά το πλαίσιο λειτουργίας της αγοράς επιβατικών μεταφορών και εκφράζουν την ανησυχία τους ότι ενδέχεται να δημιουργηθούν συνθήκες άνισου ανταγωνισμού σε βάρος των επαγγελματιών ταξί.

Οι ρυθμίσεις για τα Ε.Ι.Χ. με οδηγό

Σύμφωνα με το ΣΑΤΑ, το άρθρο 52 του νομοσχεδίου εισάγει αλλαγές στον τρόπο λειτουργίας των επιβατηγών ιδιωτικής χρήσης αυτοκινήτων με οδηγό.

Μεταξύ άλλων, προβλέπεται ότι η προκράτηση της διαδρομής για τα Ε.Ι.Χ. στις περιοχές της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης μπορεί να πραγματοποιείται 30 λεπτά πριν από την έναρξη της μεταφοράς. Παράλληλα, καταργείται η υποχρέωση επιστροφής του οχήματος στην έδρα του μετά την ολοκλήρωση μιας διαδρομής.

Το νομοσχέδιο ορίζει επίσης ότι από την 1η Ιανουαρίου 2027 τα ηλεκτρικά Ε.Ι.Χ. θα μπορούν να εκτελούν διαδρομές με ελάχιστη χρέωση 50 ευρώ, ενώ οι έλεγχοι των αρχών θα αφορούν αποκλειστικά τον οδηγό και όχι τους επιβάτες.

Επιπλέον, καταργείται το μέτρο της αφαίρεσης πινακίδων για τα Ε.Ι.Χ. σε περίπτωση παραβάσεων, ενώ παραμένει μόνο διοικητικό πρόστιμο που, σύμφωνα με το ΣΑΤΑ, κυμαίνεται μεταξύ 200 και 800 ευρώ.

Το συνδικάτο των ιδιοκτητών ταξί εκτιμά ότι οι συγκεκριμένες ρυθμίσεις ενδέχεται να οδηγήσουν σε περαιτέρω διεύρυνση της δραστηριότητας των ενοικιαζόμενων οχημάτων με οδηγό στην αγορά αστικών μεταφορών. Όπως αναφέρει, η πρόβλεψη για ελάχιστη χρέωση 50 ευρώ αφορά κυρίως διαδρομές από και προς τα αεροδρόμια, ενώ η χαλάρωση των ελέγχων και των κυρώσεων δημιουργεί, κατά την άποψή του, διαφορετικούς όρους λειτουργίας σε σχέση με τα ταξί.

Οι προτάσεις του ΣΑΤΑ για τα Ε.Ι.Χ.

Το ΣΑΤΑ υποστηρίζει ότι απαιτείται σαφής διαχωρισμός μεταξύ της λειτουργίας των ταξί και των ενοικιαζόμενων αυτοκινήτων με οδηγό. Στο πλαίσιο αυτό προτείνει την καθιέρωση ελάχιστης χρέωσης 120 ευρώ συν ΦΠΑ και ελάχιστης μίσθωσης τριών ωρών για την ηπειρωτική Ελλάδα, την Κρήτη και την Εύβοια.

Για τη νησιωτική Ελλάδα –πλην Κρήτης και Εύβοιας– προτείνεται ελάχιστη χρέωση 80 ευρώ συν ΦΠΑ και ελάχιστη διάρκεια μίσθωσης μίας ώρας.

Παράλληλα, το συνδικάτο ζητά να υπάρχει ειδική σήμανση μέσα στα οχήματα, η οποία θα ενημερώνει τους επιβάτες για την ελάχιστη διάρκεια μίσθωσης, καθώς και υποχρέωση έκδοσης και επίδειξης παραστατικών πληρωμής στα ελεγκτικά όργανα.

 

Υποχρεωτική ηλεκτροκίνηση για τα ταξί

Στο νομοσχέδιο περιλαμβάνονται επίσης διατάξεις για την ηλεκτροκίνηση στον στόλο των ταξί. Όπως επισημαίνει το ΣΑΤΑ, προβλέπεται υποχρεωτική μετάβαση σε ηλεκτρικά οχήματα για τα ταξί που δραστηριοποιούνται σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη από την 1η Ιανουαρίου 2026.

Παράλληλα, αναφέρεται ότι τα οχήματα των οποίων η άδεια λήγει μέσα στο 2026 δεν υποχρεούνται να αντικατασταθούν μέχρι να ενεργοποιηθεί πρόγραμμα επιδότησης. Για το ίδιο έτος προβλέπεται επίσης εξαίρεση από την υποχρεωτική μετάβαση για επαγγελματίες οδηγούς άνω των 62 ετών.

Σε περιπτώσεις ολικής καταστροφής οχήματος, δίνεται η δυνατότητα αντικατάστασης με όχημα προδιαγραφών Euro 6, ηλεκτρικό ή υβριδικό, κατασκευής από το 2021 και μετά. Επιπλέον, ορίζεται ότι όσα ταξί έχουν αγοραστεί με παραστατικό έως τις 31 Δεκεμβρίου 2025 μπορούν να ταξινομηθούν κανονικά σε μεταγενέστερο χρόνο.

Το νομοσχέδιο δίνει επίσης τη δυνατότητα, με κοινή απόφαση των αρμόδιων υπουργών, να επεκταθεί το μέτρο της υποχρεωτικής ηλεκτροκίνησης και σε άλλες περιφέρειες της χώρας.

Παράλληλα, προβλέπεται η παραχώρηση δικαιώματος εγκατάστασης σταθμών επαναφόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων σε φορείς των αστικών συγκοινωνιών, όπως ο ΟΑΣΑ και ο ΟΣΕΘ. Από την 1η Ιανουαρίου 2026 ορίζεται επίσης ότι το ένα τέταρτο των νέων εταιρικών αυτοκινήτων ιδιωτικής χρήσης θα πρέπει να είναι ηλεκτρικά, εκτός εάν πρόκειται για μισθώσεις διάρκειας μικρότερης των 12 μηνών.

Το ΣΑΤΑ ζητά παράταση της υποχρεωτικής μετάβασης στην ηλεκτροκίνηση έως το 2035, υποστηρίζοντας ότι η διαδικασία θα πρέπει να γίνει σταδιακά και με αυξημένα κίνητρα, ώστε οι επαγγελματίες οδηγοί να μπορέσουν να προσαρμοστούν οικονομικά και τεχνικά μέσα σε έναν χρονικό ορίζοντα δεκαετίας.

Ζήτημα ειδικής άδειας οδήγησης ταξί

Ένα ακόμη θέμα που θέτει το συνδικάτο αφορά τη διαδικασία έκδοσης και ανανέωσης της ειδικής άδειας οδήγησης Ε.Δ.Χ. ταξί. Το ΣΑΤΑ ζητά την επαναφορά της προηγούμενης ρύθμισης, σύμφωνα με την οποία για την έκδοση ή ανανέωση της άδειας απαιτείται πιστοποιητικό ποινικού μητρώου γενικής χρήσης και όχι δικαστικής χρήσης, όπως προβλέπει η ισχύουσα νομοθεσία.

Όπως αναφέρει, από το 2020 μέχρι σήμερα περισσότεροι από 1.800 οδηγοί ταξί σε όλη τη χώρα δεν έχουν μπορέσει να ανανεώσουν την ειδική τους κάρτα εξαιτίας παλαιών πλημμελημάτων, τα οποία –σύμφωνα με το συνδικάτο– σε ορισμένες περιπτώσεις ανάγονται σε γεγονότα που συνέβησαν πριν από δύο ή τρεις δεκαετίες.

Η κριτική του ΣΑΤΑ στη γνωμοδότηση της Επιτροπής Ανταγωνισμού

Το ΣΑΤΑ κριτικάρει, εξάλλου, και την Γνωμοδότηση 41/2026 της Επιτροπής Ανταγωνισμού σχετικά με τη λειτουργία των Ε.Ι.Χ. στην αγορά μεταφοράς επιβατών. Το συνδικάτο υποστηρίζει ότι οι προτάσεις που διατυπώνονται κινούνται προς την κατεύθυνση της περαιτέρω απελευθέρωσης της αγοράς, γεγονός που όπως εκτιμά θα μπορούσε να οδηγήσει στη δημιουργία μιας παράλληλης αγοράς μεταφοράς επιβατών με διαφορετικούς όρους λειτουργίας.

Σύμφωνα με το ΣΑΤΑ, ο κλάδος των ταξί λειτουργεί εδώ και δεκαετίες με συγκεκριμένο θεσμικό πλαίσιο και υποχρεώσεις, οι οποίες αφορούν την απόκτηση άδειας, την ανανέωση του στόλου και τη συμμόρφωση με τη σχετική νομοθεσία.

Το συνδικάτο επισημαίνει ακόμη ότι εμπειρίες από άλλες ευρωπαϊκές πόλεις δείχνουν πως πολιτικές πλήρους απελευθέρωσης της αγοράς ενδέχεται να οδηγήσουν σε συγκέντρωση δραστηριότητας σε λίγες μεγάλες εταιρείες ή ψηφιακές πλατφόρμες, με πιέσεις στα εισοδήματα των οδηγών και επιβάρυνση της αστικής κυκλοφορίας.

Έκκληση προς την Πολιτεία

Το ΣΑΤΑ τονίζει ότι δεν αντιτίθεται στον εκσυγχρονισμό του κλάδου ούτε στη χρήση νέων τεχνολογιών, ωστόσο ζητά –όπως αναφέρει– σαφείς κανόνες και διαχωρισμό των υπηρεσιών μεταφοράς επιβατών, ώστε να αποφευχθούν συνθήκες άνισου ανταγωνισμού.

Παράλληλα, καλεί την Πολιτεία να λάβει υπόψη τις θέσεις των επαγγελματιών του κλάδου πριν ληφθούν οριστικές αποφάσεις για το θεσμικό πλαίσιο που θα διαμορφώσει το μέλλον της αγοράς αστικών μεταφορών.

Υπουργείο Μεταφορών:

«Αυτή είναι η αλήθεια για τα ταξί – Θα συνεχιστεί η στήριξη του κλάδου με πραγματικές λύσεις και όχι με παραπλανητικές εντυπώσεις»

Η «Α» έθεσε, ως όφειλε, υπόψη των αρμοδίων του υπουργείου Μεταφορών και Υποδομών το ρεπορτάζ με τις αιτιάσεις των συνδικαλιστών του ΣΑΤΑ αναφορικά με τις πρόνοιες που περιλαμβάνει το προς κατάθεση στη Βουλή σχέδιο νόμου για την αναβάθμιση και τον εκσυγχρονισμό των μεταφορών και έλαβε την απάντηση που ακολουθεί.

Συγκεκριμένα, από το υπουργείο υποστηρίζεται ότι το κείμενο που διακινεί ο ΣΑΤΑ «περιλαμβάνει μια σειρά από ισχυρισμούς που δημιουργούν λανθασμένες εντυπώσεις για το περιεχόμενο του νομοσχεδίου και συστηματικά παραπληροφορούν τον κλάδο των ταξί.». Σύμφωνα, πάντα, με την κυβερνητική πλευρά η πραγματικότητα είναι διαφορετική και αποτυπώνεται ως εξής:

1] Ισχυρισμός: Το νομοσχεδιο «εξοντώνει» το ταξί και ευνοεί τα ΕΙΧ

Η πραγματικότητα είναι ότι το ίδιο το νομοσχέδιο περιλαμβάνει ρυθμίσεις που ικανοποιούν χρόνια αιτήματα του κλάδου των ταξί. Μεταξύ άλλων:

>> Δίνεται δυνατότητα μετατροπής άδειας ταξί από 6θέσια σε 9θέσια, με κατάργηση

>> Επιλύονται ζητήματα συγκυριότητας και κληρονομιάς αδειών

>> Δημιουργείται ψηφιακό μητρώο που βάζει τέλος στις «μαϊμού» άδειες.

Πρόκειται για παρεμβάσεις που ζητούσαν οι ίδιοι οι επαγγελματίες του κλάδου των ταξί εδώ και χρόνια και γίνονται πράξη για πρώτη φορά.

 

2] Ισχυρισμός: Επιβάλλεται μαζικά η ηλεκτροκίνηση στα ταξί από το 2026

Η εικόνα αυτή είναι απολύτως παραπλανητική. Η υποχρέωση μετάβασης σε ταξί μηδενικών ρύπων έχει ψηφιστεί ήδη από το 2021 με μεταβατική περίοδο 5 ετών. Στην πράξη, το 2026 αφορά μόλις 270 ταξί σε σύνολο περίπου 29.000 αδειών πανελλαδικά, δηλαδή λιγότερο από το 1% του στόλου. Επιπλέον με το ερανιστικό νομοσχέδιο:

>> Εξαιρούνται οδηγοί άνω των 62 ετών

>> Προβλέπεται νέα ισχυρή επιδότηση για αγορά ηλεκτρικού ταξί πριν την αγορά

>> Προχωρά η εγκατάσταση φορτιστών σε πιάτσες ταξί

Άρα δεν υφίσταται ούτε μαζική, ούτε αιφνιδιαστική υποχρέωση και κατ’ επέκταση, καμία «βίαιη μετάβαση».

3] Ισχυρισμός: Το Υπουργείο δεν συζητά με τον κλάδο

Ο διάλογος με τους επαγγελματίες ταξί είναι συνεχής. Το τελευταίο διάστημα έχουν πραγματοποιηθεί 4 συναντήσεις με το ΣΑΤΑ, 7 συναντήσεις με την Πανελλήνια Ομοσπονδία, 3 συναντήσεις με τον ΣΟΤΑ, καθώς και επαφές με εκπροσώπους ταξί από την περιφέρεια.

4] Ισχυρισμός: Το νομοσχέδιο απελευθερώνει την αγορά των ταξί

Ο ισχυρισμός ότι το νομοσχέδιο «απελευθερώνει την αγορά μεταφορών» δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα. Η εκμίσθωση επιβατηγών οχημάτων με οδηγό (ΕΙΧ) δεν αποτελεί νέο θεσμό ούτε δημιουργείται τώρα. Πρόκειται για δραστηριότητα που λειτουργεί ήδη με συγκεκριμένο θεσμικό πλαίσιο, το οποίο συνεχίζει να ισχύει και δεν αλλάζει ως προς τη βασική του φιλοσοφία. Τα ΕΙΧ με οδηγό εξακολουθούν να λειτουργούν:

–Με προκράτηση της διαδρομής.

–Με ελάχιστο τίμημα.

–Με ελάχιστη ώρα μίσθωσης.

Λειτουργούν, δηλαδή, συνολικά με διαφορετικό τρόπο λειτουργίας και διαφορετικό επιχειρηματικό μοντέλο από το ταξί, δεν δικαιούνται να λειτουργούν ως ταξί, ούτε να αντικαταστήσουν το ρόλο του ταξί στην άμεση αστική μεταφορά

Αντίθετα, διατηρείται ο σαφής διαχωρισμός των δύο υπηρεσιών, όπως συμβαίνει σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες. Η πραγματικότητα είναι ότι το νομοσχέδιο:

>>ΔΕΝ αυξάνει τον αριθμό των ταξί

>> ΔΕΝ αλλάζει το καθεστώς των αδειών ταξί

>> ΔΕΝ καταργεί τα δικαιώματα των επαγγελματιών οδηγών ταξί.

Αντίθετα, περιλαμβάνει ρυθμίσεις που λύνουν χρόνια προβλήματα του κλάδου και ενισχύουν τη διαφάνεια και την οργάνωση της αγοράς. Η μόνη ουσιαστικά αλλαγή στο πλαίσιο για τα ΕΙΧ είναι η κατάργηση της άσκοπης μετακίνησης άδειων οχημάτων για “επιστροφή στην έδρα”, η οποία επιβαρύνει το κυκλοφοριακό.

5] Ζητήματα στα οποία το Υπουργείο δεν μπορεί να υποχωρήσει

Υπάρχουν αιτήματα του ΣΑΤΑ που δεν μπορούν να γίνουν αποδεκτά γιατί αντίκεινται στο δημόσιο συμφέρον. Για παράδειγμα:

–Δεν μπορεί να επιτραπεί ελεύθερη χρήση των λεωφορειολωρίδων, που προορίζονται για τα μέσα μαζικής μεταφοράς και την βελτίωση της παρεχόμενης υπηρεσίας τους.

–Δεν μπορεί να χαλαρώσει το πλαίσιο ποινικού μητρώου ώστε να επιστρέφουν στο επάγγελμα άτομα με καταδίκες για σοβαρά αδικήματα όπως είναι ο ξυλοδαρμός, η κλοπή, η απόπειρα βιασμού.

–Δεν μπορεί να αυξηθεί το κόμιστρο σε επίπεδα που θα μετατρέψουν το ταξί σε είδος πολυτελείας για τους πολίτες.

Η πραγματική εικόνα στον κλάδο

Οι συνεχείς κινητοποιήσεις δεν εκφράζουν το σύνολο των επαγγελματιών οδηγών. Υπάρχουν καταγγελίες για πιέσεις και εκφοβισμό σε οδηγούς που δεν επιθυμούν να συμμετέχουν στις απεργίες, ενώ πολλοί από αυτούς αναγκάζονται να πληρώνουν κανονικά το ενοίκιο της άδειας για κάθε ημέρα απεργίας.

Η κυβέρνηση θα συνεχίσει να στηρίζει τον κλάδο των ταξί με πραγματικές λύσεις και όχι με παραπλανητικές εντυπώσεις. Στόχος είναι μια αγορά μεταφορών που λειτουργεί με κανόνες, προστατεύει τους επαγγελματίες οδηγούς και εξυπηρετεί τους πολίτες.